ประเพณีไทย

* รูปภาพใช้เพื่อประกอบเนื้อหาเท่านั้น อาจไม่ใช่ภาพเหตุการณ์จริงหรือภาพจริงจากเรื่องในบทความ กระทงสายเมืองตากใช้กะลาที่เหลือจากทำเมี่ยง ใส่ด้ายดิบฟั่นรูปตีนกา แล้วหล่อขี้ผึ้งลงในกะลา ก่อนปล่อยต่อกันลงแม่น้ำปิงให้ร่องน้ำธรรมชาติพาแสงเรียงเป็นแนวยาว ปฏิทินวัฒนธรรมของกระทรวงวัฒนธรรมลงรายการงานประเพณีช่วงวันที่ 29 ตุลาคมถึง 2 พฤศจิกายน 2563 พร้อมเล่าที่มาของกะลาว่า ชาวเมืองตากใช้เนื้อมะพร้าวทำเมี่ยงเป.. ดูเพิ่ม

* รูปภาพใช้เพื่อประกอบเนื้อหาเท่านั้น อาจไม่ใช่ภาพเหตุการณ์จริงหรือภาพจริงจากเรื่องในบทความ “แห่ผ้าขึ้นธาตุ” คือการอัญเชิญผ้าพระบฏไปห่มองค์พระบรมธาตุเจดีย์นครศรีธรรมราช เพื่อถวายเป็นพุทธบูชาและแสดงความเคารพต่อพระบรมสารีริกธาตุ กรมส่งเสริมวัฒนธรรมอธิบายว่า ผ้าพระบฏเป็นผืนยาวที่วาดภาพเกี่ยวกับพระพุทธเจ้า ขบวนอัญเชิญผ้าพระบฏไปถึงองค์พระบรมธาตุ แล้วนำขึ้นห่มรอบองค์เจดีย์ การร่วมพิธีสะท้อน.. ดูเพิ่ม

* รูปภาพใช้เพื่อประกอบเนื้อหาเท่านั้น อาจไม่ใช่ภาพเหตุการณ์จริงหรือภาพจริงจากเรื่องในบทความ ช่วงออกพรรษา ถ้าเคยเห็นข้าวเหนียวห่อใบไม้ที่มีปลายใบยาวคล้ายหาง นั่นคือข้าวต้มลูกโยน ชื่อขนมชวนให้นึกถึงการโยนอาหารใส่บาตรในวันเทโว ฐานข้อมูลท้องถิ่นของมหาวิทยาลัยราชภัฏกำแพงเพชรเล่าตามตำนานว่า เมื่อพระพุทธเจ้าเสด็จกลับจากดาวดึงส์มายังเมืองสังกัสสะ ผู้คนมารอใส่บาตรจำนวนมากจนคนที่อยู่ไกลเข้าไม่ถึงบาตร จึงโย.. ดูเพิ่ม

วันออกพรรษา 2569 ตรงกับวันจันทร์ที่ 26 ตุลาคม ส่วนวันตักบาตรเทโวตามประเพณีตรงกับเช้าวันอังคารที่ 27 ตุลาคม เป็นช่วงเวลาที่พุทธศาสนิกชนร่วมทำบุญและระลึกถึงเรื่องราวการเสด็จลงจากเทวโลกของพระพุทธเจ้าตามพุทธตำนาน แต่หลายคนอาจยังไม่รู้ว่า คำว่า "เทโว" มีความหมายอย่างไร และเหตุใดประเพณีนี้จึงจัดขึ้นในวันถัดจากวันออกพรรษา วันออกพรรษาสิ้นสุดการจำพรรษา วันออกพรรษาปี 2569 ตรงกับวันจันทร์ที่ 26 ตุลาคม ขึ้น .. ดูเพิ่ม

ประเทศไทยมีเทศกาลและประเพณีพื้นบ้านที่สะท้อนความเชื่อ วิถีชีวิต และภูมิปัญญาของผู้คนในแต่ละภูมิภาค ตั้งแต่การฉลองปีใหม่ไทย การฟ้อนรำพื้นเมือง ไปจนถึงพิธีกรรมที่เกี่ยวข้องกับธรรมชาติ หลายประเพณีได้รับการยอมรับในระดับนานาชาติ ขณะที่บางประเพณีกำลังอยู่ในกระบวนการผลักดันเพื่อให้ได้รับการรับรองมากขึ้น การทำความเข้าใจสถานะของแต่ละรายการจึงช่วยให้เห็นคุณค่าของวัฒนธรรมไทยได้ชัดเจนยิ่งขึ้น 💦 1. สงกรานต์ไท.. ดูเพิ่ม

เคยสงสัยไหมว่า ทำไมเด็กไทยบางคนจึงมีชื่อจริงไพเราะ แต่กลับถูกคนในบ้านเรียกว่า “อ้วน” “ดำ” “หมู” หรือ “ไอ้จุ่น” แทนชื่อจริงไปจนโต? ชื่อเหล่านี้ไม่ได้เกิดจากความขี้เล่นของคนในครอบครัวเพียงอย่างเดียว แต่ยังเกี่ยวข้องกับความเชื่อโบราณที่ว่า ชื่อที่ใช้เรียกเด็กอาจมีส่วนเกี่ยวข้องกับชีวิต สุขภาพ และการอยู่รอดของเด็กคนนั้น ธรรมเนียมการตั้งชื่อแก้เคล็ดจึงเป.. ดูเพิ่ม

* รูปภาพใช้เพื่อประกอบเนื้อหาเท่านั้น อาจไม่ใช่ภาพเหตุการณ์จริงหรือภาพจริงจากเรื่องในบทความ ในบันทึกธรรมเนียมไทย พิธีโกนผมไฟเป็นการตัดผมครั้งแรกพร้อมให้พรและรับเด็กเข้าเป็นสมาชิกครอบครัวในช่วงเดือนแรกของชีวิต เว็บคลังเอกสารประวัติศาสตร์เรื่องเด็กและเยาวชน Children and Youth in History จัดรายการนี้เป็นแหล่งปฐมภูมิ และอ้างบันทึกเรื่องธรรมเนียมการเกิดกับการเลี้ยงดูเด็กของพระยาอนุมานราชธน ฉบับแปลภาษา.. ดูเพิ่ม

* รูปภาพใช้เพื่อประกอบเนื้อหาเท่านั้น อาจไม่ใช่ภาพเหตุการณ์จริงหรือภาพจริงจากเรื่องในบทความ งานวิจัยพิธีศพของชุมชนท่าสองคอน จังหวัดมหาสารคาม ตีความการเวียนเมรุซ้ายสามรอบว่าแทนกิเลสวัฏฏะ กรรมวัฏฏะ และวิปากะวัฏฏะ ตามลำดับ คือความอยาก การกระทำ และผลที่ตามมา ความหมายนี้เป็นคติธรรมที่งานวิจัยบันทึกจากชุมชนนี้โดยเฉพาะ บทความวิจัยนี้ใช้ทั้งการศึกษาเอกสารและการลงพื้นที่สัมภาษณ์เชิงลึก ผู้ให้ข้อมูลมีเจ้าอ.. ดูเพิ่ม

* รูปภาพใช้เพื่อประกอบเนื้อหาเท่านั้น อาจไม่ใช่ภาพเหตุการณ์จริงหรือภาพจริงจากเรื่องในบทความ บางวัดจัดตักบาตรเทโวในวันแรม ๑ ค่ำ เดือน ๑๑ ซึ่งเป็นวันถัดจากออกพรรษา เพราะยึดเรื่องเล่าว่าพระพุทธเจ้าเสด็จลงจากดาวดึงส์ในวันขึ้น ๑๕ ค่ำ แล้วประชาชนจึงตักบาตรต้อนรับในวันรุ่งขึ้น ชาวพุทธจึงทำบุญตักบาตรเพื่อระลึกถึงการเสด็จกลับสู่โลกมนุษย์ อีกบางวัดจัดในวันออกพรรษา คือวันขึ้น ๑๕ ค่ำ เดือน ๑๑ ตามปฏิทินจันทรค.. ดูเพิ่ม

* รูปภาพใช้เพื่อประกอบเนื้อหาเท่านั้น อาจไม่ใช่ภาพเหตุการณ์จริงหรือภาพจริงจากเรื่องในบทความ ตำนานสงกรานต์เล่าว่าเศียรของท้าวกบิลพรหมวางไว้ตรงไหนก็เกิดภัย: วางบนโลกจะเกิดไฟไหม้ โยนขึ้นฟ้าฝนจะแล้ง ทิ้งลงทะเลน้ำจะแห้ง ธิดาทั้งเจ็ดจึงผลัดกันรับเศียรใส่พานและอัญเชิญแห่รอบเขาพระสุเมรุเมื่อครบปี เรื่องนี้เป็นตำนานและคติความเชื่อ ไม่ใช่เหตุการณ์ของบุคคลจริง เรื่องเริ่มจากท้าวกบิลพรหมท้าธรรมบาลกุมารให้ตอบ.. ดูเพิ่ม

* รูปภาพใช้เพื่อประกอบเนื้อหาเท่านั้น อาจไม่ใช่ภาพเหตุการณ์จริงหรือภาพจริงจากเรื่องในบทความ ประเพณีอุ้มพระดำน้ำของเพชรบูรณ์มีเรื่องเล่าที่ผูกองค์พระเข้ากับแม่น้ำ ตำนานท้องถิ่นเล่าว่าพระพุทธรูปองค์หนึ่งลอยมาตามแม่น้ำ หายไปจากวัด แล้วกลับไปอยู่จุดเดิม ชาวเมืองจึงจัดงานนี้ขึ้นเป็นประจำเพื่อแสดงความเคารพ เรื่องเล่าเริ่มจากชาวประมงกลุ่มหนึ่งที่ออกหาปลาแต่จับไม่ได้ พวกเขาจึงพักอยู่ริมแม่น้ำ ขณะนั้นกระแ.. ดูเพิ่ม

* รูปภาพใช้เพื่อประกอบเนื้อหาเท่านั้น อาจไม่ใช่ภาพเหตุการณ์จริงหรือภาพจริงจากเรื่องในบทความ ใช่ ในคติล้านนามีคำอธิบายว่าการนำทรายมาถวายช่วงปีใหม่เป็นการคืนทรายที่ติดเท้าออกจากวัด คำอธิบายนี้เป็นคติของชาวล้านนา ไม่ได้แปลว่าเจดีย์ทรายทุกแห่งในไทยมีที่มาแบบเดียวกัน พิพิธภัณฑสถานแห่งชาติเชียงใหม่บันทึกความเชื่อนี้ไว้พร้อมวิธีสร้างเจดีย์ทรายและเรื่องเล่าทางศาสนาที่เกี่ยวข้อง ความเชื่อนี้สัมพันธ์กับคติ.. ดูเพิ่ม

* รูปภาพใช้เพื่อประกอบเนื้อหาเท่านั้น อาจไม่ใช่ภาพเหตุการณ์จริงหรือภาพจริงจากเรื่องในบทความ พิธีโกนจุกทำเมื่อเด็กที่ไว้จุกเริ่มเข้าสู่วัยรุ่น ไม่ใช่แค่ตัดผมตามแฟชั่น แหล่งข้อมูลของกรมส่งเสริมวัฒนธรรมระบุว่า ตามธรรมเนียมไทยในอดีต เด็กชายมักโกนจุกเมื่ออายุราว 13–15 ปี ส่วนเด็กหญิงราว 11 ปี พิธีนี้จึงเป็นเครื่องหมายว่าเด็กกำลังพ้นวัยเด็กและเข้าสู่วัยหนุ่มสาว แต่ไม่ได้หมายความว่าเด็กไทยทุกคนต้อ.. ดูเพิ่ม

* รูปภาพใช้เพื่อประกอบเนื้อหาเท่านั้น อาจไม่ใช่ภาพเหตุการณ์จริงหรือภาพจริงจากเรื่องในบทความ เอกสารที่บันทึกประเพณีภาคกลางระบุว่า ผู้คนลอยกระทงเพื่อขอขมาแม่คงคา แต่ไม่ได้ยืนยันว่าพิธีนี้เป็นต้นกำเนิดเดียวของลอยกระทงทุกพื้นที่ ความหมายของงานที่เราเรียกรวมกันว่าลอยกระทงมีทั้งธรรมเนียมชาวบ้านและพิธีของราชสำนัก ซึ่งเอกสารเก่าเล่าไว้คนละแบบ สารานุกรมวัฒนธรรมไทยอธิบายว่า การลอยกระทงของคนภาคกลางจัดในคืนว.. ดูเพิ่ม

* รูปภาพใช้เพื่อประกอบเนื้อหาเท่านั้น อาจไม่ใช่ภาพเหตุการณ์จริงหรือภาพจริงจากเรื่องในบทความ ชาวนาบางพื้นที่วางส้มไว้ข้างต้นข้าวในพิธีทำขวัญ เพราะเชื่อว่ารวงที่กำลัง “ตั้งท้อง” เหมือนผู้หญิงตั้งครรภ์ซึ่งอยากกินของเปรี้ยว นี่คือคำอธิบายในบันทึกประเพณีทำขวัญข้าวจากพื้นที่อำเภอสามพราน จังหวัดนครปฐม ไม่ใช่กฎที่ชาวนาทุกภาคต้องทำเหมือนกัน ในความเชื่อของชาวบ้าน ข้าวมีขวัญและมีแม่โพสพคอยดูแล เ.. ดูเพิ่ม

บันได 2,792 ขั้น อาจเป็นตัวเลขที่ทำให้หลายคนสะดุดตา แต่สำหรับประเพณีตักบาตรเทโวที่วัดถ้ำสาริกา จังหวัดจันทบุรี สิ่งสำคัญกว่าความสูงชัน คือการใช้ภูมิประเทศเป็นส่วนหนึ่งของพิธีกรรมทางพระพุทธศาสนา ที่อำเภอโป่งน้ำร้อน มีประเพณีตักบาตรเทโวที่นำภาพขบวนพระสงฆ์เดินลงจากยอดเขามาเชื่อมโยงกับความเชื่อเรื่องพระพุทธเจ้าเสด็จลงจากสวรรค์ชั้นดาวดึงส์ โดยมีบันไดทอดยาวจากถ้ำบนยอดเขาลงสู่เบื้องล่างเป็นองค์ประกอบสำค.. ดูเพิ่ม

* รูปภาพใช้เพื่อประกอบเนื้อหาเท่านั้น อาจไม่ใช่ภาพเหตุการณ์จริงหรือภาพจริงจากเรื่องในบทความ เวลาไปย่านเก่าหรือศูนย์กลางจังหวัด บางคนแวะไหว้ศาลหลักเมืองก่อนเริ่มวัน ขณะที่หน้าบ้านหรือหน้าอาคารบางแห่งมีศาลพระภูมิอยู่ใกล้รั้ว ทั้งสองแห่งถูกเรียกว่า “ศาล” และมีคนแวะสักการะ จึงชวนให้คิดว่าเป็นธรรมเนียมแบบเดียวกัน จุดที่ทำให้สับสนคือบางแห่งมีรูปทรงคล้ายกัน ตั้งอยู่กลางแจ้ง และมีเครื่องบูชาอ.. ดูเพิ่ม

ทุกปีพอใกล้วันออกพรรษา บ้านผมจะเริ่มคุยกันว่าปีนี้จะไปตักบาตรวัดไหน แม่จะเริ่มห่อข้าวต้มมัดตั้งแต่คืนก่อน กลิ่นใบตองนึ่งลอยไปทั้งบ้าน สำหรับผม นี่คือสัญญาณว่าปีกำลังเข้าสู่ช่วงสุดท้าย และถึงเวลาหยุดทบทวนตัวเองสักครั้ง ปีนี้วันออกพรรษาตรงกับ วันจันทร์ที่ 26 ตุลาคม 2569 ขึ้น 15 ค่ำ เดือน 11 ซึ่งเป็นคืนจันทร์เต็มดวง และมาในจังหวะพิเศษ เพราะสองวันก่อนหน้า คือ 24 ตุลาคม ดาวพุธเพิ่งเริ่มพักร์ ส่วนดาวศุ.. ดูเพิ่ม

* รูปภาพใช้เพื่อประกอบเนื้อหาเท่านั้น อาจไม่ใช่ภาพเหตุการณ์จริงหรือภาพจริงจากเรื่องในบทความ หลังวันออกพรรษา บางวัดมีขบวนพระสงฆ์เดินลงจากยอดเขาตามบันไดยาว ชาวบ้านยืนรอใส่บาตรอยู่สองข้างทาง ขบวนเริ่มจากทางสูงแล้วค่อย ๆ เคลื่อนลงมาหาผู้คน งานตักบาตรเทโวมักจัดต่อจากวันออกพรรษา ผู้ร่วมงานจึงเดินทางมารอใส่บาตรตั้งแต่เช้า และแต่ละวัดกำหนดจุดรับบาตรให้เข้ากับพื้นที่ของตน ภาพนี้ทำให้หลายคนตั้งคำถามว่าทำไม.. ดูเพิ่ม

คนโบราณมีเรื่องเล่าไว้สอนลูกหลาน เราเคยสงสัยไหมว่าทำไมผู้ใหญ่ถึงห้ามนู่นห้ามนี่เต็มไปหมด ทั้งห้ามตัดเล็บกลางคืน ห้ามตากผ้ากลางคืน หรือห้ามชี้รุ้ง ถ้ามองผิวเผิน บางเรื่องอาจดูงมงาย แต่พอลองแกะดูดี ๆ เราอาจเห็นคำสอนหรือความห่วงใยอยู่ข้างใน อย่างไรก็ตาม ไม่ใช่ทุกความเชื่อจะมีคำอธิบายทางวิทยาศาสตร์ และเหตุผลที่คนสมัยก่อนเริ่มทำตามธรรมเนียมหนึ่ง ๆ ก็อาจไม่ใช่อย่างที่คนรุ่นหลังเล่าต่อกันมา ลองมองประเพณ.. ดูเพิ่ม