ไอน้ำ

หลังอาบน้ำอุ่นหรืออาบน้ำร้อนเสร็จ หลายคนน่าจะเคยเจอภาพนี้ครับ กระจกที่เมื่อไม่กี่นาทีก่อนยังใสอยู่ดี ๆ กลับกลายเป็นสีขาวขุ่นจนแทบมองหน้าตัวเองไม่เห็น หลายคนอาจพูดง่าย ๆ ว่า “ไอน้ำเกาะกระจก” ซึ่งก็ไม่ผิดในภาษาพูด แต่ถ้าจะอธิบายให้แม่นขึ้น สิ่งที่ทำให้กระจกดูขุ่นจริง ๆ ไม่ใช่ไอน้ำสีขาวที่มาเคลือบกระจกไว้ สิ่งที่เราเห็นคือ หยดน้ำขนาดเล็กมากจำนวนมหาศาลที่เกิดจากการควบแน่นบนผิวกระจก และตรง.. ดูเพิ่ม

เวลาสวมหน้ากากกรองฝุ่นแล้วหายใจออกแรง ๆ หลายคนจะเห็นฝ้าขาวลอยขึ้นไปเกาะเลนส์แว่น โดยเฉพาะตอนเดินเร็ว ขึ้นบันได พูดต่อเนื่อง หรืออยู่ในห้องแอร์เย็น ๆ ภาพที่เห็นทำให้รู้สึกเหมือนหน้ากากมีช่องโหว่ ทั้งที่ขอบลวดด้านบนก็ดัดตามสันจมูกจนแนบสนิทแล้ว สิ่งที่เกิดขึ้นเริ่มจากลมหายใจของเราเอง อากาศที่ออกจากปอดมีอุณหภูมิสูงกว่าอากาศรอบตัว และมีไอน้ำปะปนอยู่มาก เมื่อหายใจออก อากาศอุ่นชื้นจะพยายามกระจายออกไปทุก.. ดูเพิ่ม

ใครใช้กาต้มน้ำไฟฟ้าเป็นประจำน่าจะคุ้นกับจังหวะนี้ดีครับ กดสวิตช์ลง รอไม่กี่นาที น้ำเริ่มเดือด มีเสียงปุด ๆ ดังขึ้น แล้วอยู่ดี ๆ ก็มีเสียง “แกร๊ก!” ก่อนที่เครื่องจะหยุดทำความร้อนเอง คำถามคือ... กาต้มน้ำรู้ได้อย่างไรว่าน้ำข้างในเดือดแล้ว? หลายคนอาจคิดว่าต้องมีเซ็นเซอร์วัดอุณหภูมิจุ่มอยู่ในน้ำ คอยรอจนตัวเลขแตะ 100°C แล้วจึงสั่งตัดไฟ แต่กาต้มน้ำไฟฟ้าแบบทั่วไปจำนวนมากใช้วิธีที่เรียบง่า.. ดูเพิ่ม

รูเล็กๆ บนแครกเกอร์ไม่ได้มีไว้แต่งลาย แต่เป็นส่วนหนึ่งของวิธีควบคุมขนมตอนอยู่ในเตาอบ ลองหยิบแครกเกอร์ขึ้นมาสักแผ่น แล้วมองรอยเจาะเล็กๆ ที่เรียงอยู่บนผิว หลายแบบทำเป็นแถวตรง บางแบบกระจายทั่วแผ่นจนดูคล้ายลวดลายประจำยี่ห้อ แต่เบื้องหลังรูเหล่านั้นมีเรื่องของไอน้ำ ความดัน และโครงสร้างแป้งเข้ามาเกี่ยวข้องเต็มๆ ตอนอบ แครกเกอร์กำลังสร้างไอน้ำอยู่ข้างใน แป้งแครกเกอร์ก่อนอบยังมีความชื้นอยู่ เมื่อเข้าเตาที.. ดูเพิ่ม

ถ้าเคยกินแครกเกอร์ ไม่ว่าจะเป็นบิสกิตเค็ม แครกเกอร์ชีส หรือแครกเกอร์ชนิดต่าง ๆ หลายคนอาจเคยสงสัยว่า “ทำไมบนแครกเกอร์ถึงต้องมีรูเล็ก ๆ เต็มไปหมด” รูเหล่านั้นไม่ได้ทำขึ้นมาเพื่อความสวยงามเพียงอย่างเดียว และไม่ได้มีไว้ให้เราเอานิ้วจิ้มเล่น แต่จริง ๆ แล้วมีหน้าที่สำคัญในขั้นตอนการอบ เพราะช่วยให้แครกเกอร์ออกมาบาง แบน และกรอบอย่างที่เราคุ้นเคย ตามข้อมูลของ Allrecipes รูเล็ก ๆ เหล่านี้เกิดจา.. ดูเพิ่ม

เวลาหยิบขวดน้ำเย็นจัดออกจากตู้เย็น สิ่งหนึ่งที่มักตามมาด้วยคือ หยดน้ำเล็กๆ ที่ค่อยๆ เกาะอยู่รอบขวด บางครั้งมีมากจนไหลลงมาเปียกมือหรือโต๊ะ หลายคนอาจเคยสงสัยว่า น้ำพวกนี้มาจากไหน? หรือจริงๆ แล้วขวดกำลังมีน้ำซึมออกมา? คำตอบคือ ไม่ได้มาจากน้ำที่อยู่ในขวดเป็นหลัก แต่มาจากไอน้ำในอากาศรอบตัวเรา และสิ่งที่เกิดขึ้นมีชื่อทางวิทยาศาสตร์ว่า “การควบแน่น” (condensation) น้ำไม่ได้ซึมออกจากขวด แต่เกิ.. ดูเพิ่ม

ทำไมฝาหม้อแก้วหลายใบต้องมี “รูเล็ก ๆ” อยู่บนฝา? ถ้าปิดสนิทกว่าเดิมจะไม่ดีกว่าหรือ? เป็นรายละเอียดเล็ก ๆ บนของใช้ในครัวที่หลายคนเห็นอยู่ทุกวัน แต่แทบไม่เคยตั้งคำถามจริงจัง นั่นคือ รูเล็ก ๆ บนฝาหม้อแก้ว ที่บางใบมี บางใบไม่มี พอมองเผิน ๆ ก็อาจคิดว่าเป็นแค่ส่วนประกอบเล็กน้อย หรือมีไว้เพื่อตกแต่งให้ดูเหมือนฝาหม้อมีดีไซน์มากขึ้น แต่ในความจริงแล้ว รูนี้มักมีหน้าที่เกี่ยวข้องกับ ไอน้ำ การระบาย.. ดูเพิ่ม

เคยเจอไหม แดดยังพอมี ลมก็ไม่ได้หาย แต่ผ้าที่ตากกลับเหนียวชื้นอยู่นานผิดปกติ บางวันมองฟ้าแล้วรู้สึกว่าฝนน่าจะมา อีกไม่นานเมฆเริ่มหนา อากาศอบๆ เหนียวตัว แล้วเสื้อที่ตากตั้งแต่เช้ากลับไม่ยอมแห้งเสียที เรื่องนี้ไม่ได้เกิดจากผ้ารู้ว่าฝนกำลังจะตก แต่เกิดจาก อากาศรอบตัวมีไอน้ำอยู่มากขึ้น จนรับน้ำจากผ้าเพิ่มได้ช้าลง ตัวสำคัญคือสิ่งที่เรียกว่า “ความชื้นสัมพัทธ์” ความชื้นสัมพัทธ์ หรือ Relative .. ดูเพิ่ม

ทำไม "แก้วน้ำเย็น" ถึงมีหยดน้ำเกาะด้านนอก ทั้งที่น้ำข้างในไม่ได้รั่ว? เชื่อว่าหลายคนน่าจะเคยสงสัยเหมือนผมนะครับ เวลาเทน้ำเย็นใส่แก้ว หรือหยิบขวดน้ำออกจากตู้เย็นได้ไม่นาน ก็จะเห็นมีหยดน้ำเกาะเต็มด้านนอก บางครั้งถึงกับไหลลงโต๊ะจนเปียกไปหมด เมื่อก่อนผมก็แอบคิดอยู่เหมือนกันว่า...หรือแก้วมันรั่ว? แต่พอได้รู้คำตอบจริง ๆ แล้วถึงบางอ๋อเลยครับ เพราะหยดน้ำเหล่านั้น ไม่ได้ออกมาจากในแก้วแม้แต่นิดเดียว ความจร.. ดูเพิ่ม

ประเทศไทยมีแหล่งน้ำพุร้อนธรรมชาติกระจายอยู่หลายภูมิภาค โดยเฉพาะภาคเหนือ ภาคตะวันตก และภาคใต้ ที่มีทั้งบ่อน้ำแร่กลางป่า น้ำตกร้อน ลำธารน้ำอุ่น และบ่อแช่เท้าสำหรับนักท่องเที่ยว ใครที่อยากเที่ยวแบบพักผ่อนร่างกายไปพร้อมกับชมธรรมชาติ ลิสต์นี้รวม 10 จังหวัดที่มีแหล่งน้ำพุร้อนน่าเที่ยวและเป็นที่รู้จักในไทยครับ ระนอง เมืองน้ำแร่แห่งภาคใต้ ระนองเป็นจังหวัดที่หลายคนนึกถึงเป็นอันดับต้น ๆ เมื่อพูดถึงน้ำแร่แล.. ดูเพิ่ม

ไม่เชื่อก็ต้องเชื่อเพียงแค่มีน้ำเปล่า อนุภาคนาโน และแสงอาทิตย์ก็สามารถสร้างไอน้ำได้ ทีมวิจัยจากมหาวิทยาลัยไรซ์ ในรัฐเท็กซัส มีเทคโนโลยีเจ๋งๆ เกี่ยวกับอนุภาคนาโนมาสาธิตกลไกการทำให้ได้ไอน้ำร้อนในชั่ววินาที โดยใช้แสงอาทิตย์กับน้ำผสมอนุภาคนาโน งานวิจัยนี้ไม่ได้เป็นการลดจุดเดือดของน้ำ แต่เป็นการใช้แสงอาทิตย์ทำให้เกิดไอน้ำ โดยเทคโนโลยีนี้อาศัยการทำงานของอนุภาคขนาดเล็กในระดับนาโนเมตรของคาร์บอน และซิลิกอน.. ดูเพิ่ม