ไพร่

ในสยามเมื่อ 200 กว่าปีก่อน ชีวิตของชายฉกรรจ์ส่วนใหญ่ถูกกำหนดไว้ด้วยหมึกและเหล็กแหลมผ่านรอยสักบนข้อมือหรือท้องแขน ซึ่งเป็นสัญลักษณ์ของการขึ้นทะเบียนเป็น ไพร่ ภายใต้สังกัดของมูลนาย รอยสักนี้เปรียบเสมือนใบแจ้งสถานะที่ระบุชื่อเมืองและชื่อเจ้าสังกัดไว้ถาวร เพื่อใช้ควบคุมกำลังคนซึ่งเป็นทรัพยากรที่มีค่าที่สุดในยุคนั้น ส่งผลให้เวลาส่วนหนึ่งของแต่ละปีต้องถูกมอบให้กับการเข้าเวรทำงานหลวง เช่น ขุดคลอง สร้างก.. ดูเพิ่ม

  ไพร่ หมายถึง ราษฎรสามัญทั่วไป ทั้งชายและหญิงที่มิได้เป็นมูลนายและมิได้เป็นทาส มีศักดินา 10-25 (ไร่) ไพร่ทุกคนจะต้องลงทะเบียนขึ้นสังกัดกับมูลนาย อย่างไรก็ตาม ไพร่ชายและหญิงมีความแตกต่างกัน กล่าวคือ ไพร่ชายจะถูกเกณฑ์มาทำราชการโยธาตามกำหนดเวลาเป็นประจำ สำหรับไพร่หญิงส่วนใหญ่จะเพียงแต่นำมาขึ้นทะเบียนเป็นไพร่ มีเพียงบางส่วนเท่านั้นที่ถูกเกณฑ์แรงงานมาใช้ และงานที่ถูกเกณฑ์มาทำมักเป็นงานเบากว่างานของไพ.. ดูเพิ่ม