อวกาศ

ถ้าเห็นข่าวว่า BepiColombo กำลังเข้าสู่ช่วงสำคัญของการเดินทางไปดาวพุธ หลายคนอาจตีความว่า “ยานใกล้ถึงแล้ว” หรือกำลังจะลงจอด แต่เหตุการณ์จริงซับซ้อนกว่านั้นมาก เพราะวันที่ 3 กันยายน 2569 เป็นเพียงก้าวแรกของช่วง Mercury Arrival Phase ไม่ใช่วันที่ยานเข้าสู่วงโคจรสำเร็จ ภาพประกอบจาก BepiColombo arrival media kit ของ ESA ใช้เพื่ออธิบายภารกิจ ไม่ใช่ภาพถ่ายเหตุการณ์สดหรือภาพการแยก MTM ที่เกิดข.. ดูเพิ่ม

* รูปภาพใช้เพื่อประกอบเนื้อหาเท่านั้น อาจไม่ใช่ภาพเหตุการณ์จริงหรือภาพจริงจากเรื่องในบทความ ขอบคุณภาพประกอบจาก https://graphic.in.th คนทั่วโลกคุ้นชื่อยอดเขาเอเวอเรสต์ในฐานะภูเขาที่สูงที่สุดบนพื้นโลก แต่คำว่า สูงที่สุด ต้องมีเกณฑ์วัดกำกับอยู่เสมอ เพราะการวัดจากระดับน้ำทะเลกับการวัดจากใจกลางโลกให้คำตอบไม่เหมือนกัน ถ้าใช้ระดับน้ำทะเลเป็นจุดอ้างอิง เอเวอเรสต์ยังครองตำแหน่งยอดเขาที่สูงที่สุดด้วยความสู.. ดูเพิ่ม

Roman Space Telescope ขยับเข้าใกล้วันปล่อยมากขึ้น หลัง NASA รายงานว่ายานเดินทางถึงโรงเก็บของ SpaceX ที่ Launch Complex 39A แล้ว ขณะที่ NASA และ SpaceX ยังคงตั้งเป้าปล่อยในวันที่ 30 สิงหาคม 2569 จุดน่าสนใจของภารกิจนี้จึงไม่ใช่แค่คำถามว่า “ภาพจะคมแค่ไหน” แต่คือ Roman ถูกออกแบบมาให้มองท้องฟ้าได้กว้างและเก็บข้อมูลได้เร็วมาก ภาพปกเสมือนเชิงบรรณาธิการ ไม่ใช่ภาพถ่ายจากภารกิจจริง ข่าวล่าสุด: .. ดูเพิ่ม

* รูปภาพใช้เพื่อประกอบเนื้อหาเท่านั้น อาจไม่ใช่ภาพเหตุการณ์จริงหรือภาพจริงจากเรื่องในบทความ ขอบคุณภาพประกอบจาก https://graphic.in.th วันที่ 24 สิงหาคม 2569 ชื่อของประเทศไทยกำลังถูกพูดถึงในภารกิจอวกาศครั้งใหม่ เพราะบนยานฉางเอ๋อ 7 ของจีนมีอุปกรณ์วิทยาศาสตร์ที่ทีมคนไทยร่วมออกแบบและพัฒนาติดไปด้วย อุปกรณ์ชิ้นนี้ไม่ได้มีหน้าที่ถ่ายภาพดวงจันทร์แบบที่เราเห็นในหนัง แต่กำลังจะทำงานในวงโคจรรอบดวงจันทร์ เพื่.. ดูเพิ่ม

เวลาเราพูดถึงสถานที่ที่อยู่ใกล้อวกาศที่สุด ภาพแรกมักเป็นยอดเขาสูงที่ปกคลุมด้วยหิมะ หลายคนจึงนึกถึงยอดเขาเอเวอเรสต์ เพราะเป็นภูเขาที่สูงที่สุดเมื่อวัดจากระดับน้ำทะเล แต่การวัดระยะทางแบบนี้ยังไม่ใช่คำตอบทั้งหมดของเรื่องบนโลกใบนี้ เอเวอเรสต์สูงประมาณ 8,849 เมตรจากระดับน้ำทะเล จึงครองตำแหน่งภูเขาที่สูงที่สุดในโลกตามเกณฑ์ที่ใช้กันทั่วไป ทว่าระยะจากยอดเขาลงไปถึงใจกลางโลกไม่ได้สั้นที่สุด เพราะโลกไม่ได้ก.. ดูเพิ่ม

ดวงจันทร์ที่เราเห็นทุกคืนไม่ได้ใหญ่ที่สุดในระบบสุริยะ และไม่ได้อยู่ใกล้อันดับ 1 ด้วยซ้ำ เพราะมันอยู่เพียง อันดับ 5 เมื่อเรียงตามขนาด บทความนี้ไม่ได้จัดอันดับตามความสวย ความสำคัญ หรือจำนวนภารกิจอวกาศ แต่ใช้เกณฑ์เดียวกันทุกดวง คือ เส้นผ่านศูนย์กลางเฉลี่ย คำนวณจากข้อมูลรัศมีเฉลี่ยในตารางของ NASA/JPL แล้วปัดเป็นกิโลเมตรใกล้สุด เพื่อให้เทียบกันได้ตรงไปตรงมา อินโฟกราฟิกสร้างจากข้อมูลรัศมีเฉลี่ยของ NASA.. ดูเพิ่ม

ภาพประกอบ: บูธ/นิทรรศการ NARIT Thailand Moonshot ในงานมหกรรมวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีแห่งชาติ 2569 — ภาพจาก Research World Thailand ช่วงนี้มีการพูดถึงคำว่า Thailand Moonshot และข่าวว่าไทยกำลังจะส่งอุปกรณ์วิทยาศาสตร์ไปดวงจันทร์พร้อมภารกิจฉางเอ๋อ 7 (Chang’e 7) ในวันที่ 24 สิงหาคม 2569 เวลาโดยประมาณ 07.00 น. ตามเวลาประเทศไทย ฟังเผิน ๆ อาจเข้าใจว่าไทยกำลังส่งยานลงจอดบนดวงจันทร์เอง แต่ข้อเท็.. ดูเพิ่ม

บนท้องฟ้ายามค่ำคืน จุดแสงเล็กๆ ที่เห็นด้วยตาเปล่าอาจดูเหมือนอยู่ใกล้กัน แต่ความจริงแล้วบางจุดอยู่ห่างออกไปไกลจนแสงต้องใช้เวลาหลายพันล้านปีกว่าจะเดินทางมาถึงโลก การมองกาแล็กซีไกลโพ้นจึงไม่ใช่แค่การมองไปยังสถานที่อื่นในอวกาศ แต่เป็นการมองย้อนกลับไปยังช่วงเวลาที่จักรวาลยังอยู่ในวัยเด็ก แสงที่กล้องได้รับในวันนี้อาจเดินทางออกจากต้นกำเนิดก่อนที่โลกและดวงอาทิตย์จะถือกำเนิดเสียอีก ความสามารถในการเก็บแสงอ.. ดูเพิ่ม

มีเรื่องหนึ่งเกี่ยวกับดาวพลูโตที่ฟังดูเหมือนเป็นเรื่องเล็ก แต่พอลองเทียบกับอายุของมนุษย์แล้วกลับชวนให้รู้สึกถึงความกว้างใหญ่ของเวลาในระบบสุริยะอย่างมาก นั่นคือ ตั้งแต่วันที่มนุษย์ค้นพบดาวพลูโตในปี ค.ศ. 1930 จนถึงวันนี้ ดาวเคราะห์แคระดวงนี้ยังเดินทางรอบดวงอาทิตย์ไม่ครบหนึ่งรอบเลย วันที่ 18 กุมภาพันธ์ ค.ศ. 1930 นักดาราศาสตร์ค้นพบวัตถุท้องฟ้าดวงหนึ่งซึ่งอยู่ไกลออกไปหลังวงโคจรของดาวเนปจูน ก่อนจะตั้งชื.. ดูเพิ่ม

ภาพพายุสีแดงขนาดมหึมาบนดาวพฤหัสบดีทำให้หลายคนอดสงสัยไม่ได้ว่า วันหนึ่งพายุลูกนี้จะหายไปจากท้องฟ้าหรือไม่ จุดแดงใหญ่ไม่ได้เป็นภูเขาไฟ ไม่ใช่หลุมขนาดยักษ์ และไม่ได้หมายความว่าดาวพฤหัสบดีกำลังจะดับลง สิ่งที่กำลังเปลี่ยนแปลงคือพายุหมุนในชั้นบรรยากาศ ซึ่งมีรูปร่างและขนาดแตกต่างจากอดีตอย่างเห็นได้ชัด ดาวพฤหัสบดีเป็นดาวเคราะห์แก๊ส จึงไม่มีพื้นผิวแข็งแบบโลกให้พายุเคลื่อนผ่าน ลวดลายสีครีม น้ำตาล ส้ม และขา.. ดูเพิ่ม

นักบินอวกาศกินข้าวเหมือนอยู่บนโลกไหม? เปิดดูมื้ออาหารในอวกาศ ลองนึกภาพง่าย ๆ ว่า ถ้าเราเอาข้าวสวยร้อน ๆ หนึ่งจานขึ้นไปบนสถานีอวกาศ แล้วใช้ช้อนตักข้าวคำแรกเหมือนตอนกินข้าวที่บ้าน จะเกิดอะไรขึ้น? คำตอบคือ นักบินอวกาศยังสามารถกินข้าวและอาหารที่มีลักษณะคล้ายอาหารบนโลกได้ แต่ขั้นตอนและรูปแบบของอาหารต้องเปลี่ยนไป เพราะบนอวกาศไม่มีแรงโน้มถ่วงแบบที่เราคุ้นเคย ดังนั้น “ข้าวหนึ่งมื้อ” ของนักบิน.. ดูเพิ่ม

ลองจินตนาการถึงภูเขาไฟที่สูงจนยอดของมันทะลุชั้นบรรยากาศเบาบางของดาวเคราะห์ดวงหนึ่ง สูงกว่าเอเวอเรสต์ประมาณสามเท่า และกินพื้นที่กว้างใหญ่จนมองเห็นรูปร่างได้ชัดจากอวกาศ ภูเขาไฟลูกนั้นมีชื่อว่า โอลิมปัสมอนส์ หรือ Olympus Mons คำตอบของคำถามนี้คือ ดาวอังคาร โอลิมปัสมอนส์ไม่ได้เป็นเพียงภูเขาไฟที่สูงที่สุดในระบบสุริยะเท่านั้น แต่ยังได้รับการจัดให้เป็นภูเขาไฟที่ใหญ่ที่สุดตามขนาดพื้นที่และปริมาตรโดยรวมอีก.. ดูเพิ่ม

มีดาวเคราะห์ดวงหนึ่งอยู่ไกลออกไปกว่า 600 ปีแสง ในกลุ่มดาวหงส์ ตำแหน่งของมันไม่ได้โดดเด่นเพราะมีหลักฐานว่ามีสิ่งมีชีวิต แต่โดดเด่นเพราะมันโคจรอยู่ในบริเวณที่นักดาราศาสตร์เรียกว่าเขตเอื้อต่อการอยู่อาศัย หรือพื้นที่รอบดาวฤกษ์ที่อุณหภูมิอาจเหมาะสมให้น้ำคงอยู่ในสถานะของเหลวได้ หากดาวเคราะห์ดวงนั้นมีบรรยากาศและเงื่อนไขอื่นประกอบกันอย่างเหมาะสม ชื่อของมันคือ Kepler-22b และชื่อที่ฟังดูเหมือนมาจากนิยายวิท.. ดูเพิ่ม

ชื่อของโอมูอามูอากลับมาโผล่ในกระแสข่าวอวกาศอีกครั้ง พร้อมคำถามชวนขนลุกว่า วัตถุจากนอกระบบสุริยะดวงแรกที่มนุษย์เคยพบกำลังย้อนกลับมา และยังเปลี่ยนรูปร่างจนไม่เหมือนเดิมแล้วจริงหรือเปล่า ฟังดูเหมือนพล็อตหนังไซไฟ แต่เมื่อแยกคำว่าโอมูอามูอาออกจากวัตถุระหว่างดวงดาวดวงใหม่ เรื่องนี้จะเห็นชัดว่า มีการนำเหตุการณ์คนละชุดมาปะปนกัน คำตอบสั้น ๆ คือ ยังไม่มีข้อมูลจากนาซาที่ยืนยันว่าโอมูอามูอากลับมา และตามเส้นท.. ดูเพิ่ม

ลองมองท้องฟ้าในคืนที่ไม่มีแสงเมืองรบกวน แล้วจะพบว่าความมืดที่เห็นไม่ได้หมายความว่าอวกาศจบลงตรงนั้น ดาวทุกดวงที่มองเห็นเป็นเพียงส่วนเล็กมากของบริเวณที่แสงเดินทางมาถึงโลกได้ทันเวลา ส่วนถัดออกไปอาจยังมีดาว กาแล็กซี และโครงสร้างขนาดมหึมาอีกนับไม่ถ้วน เพียงแต่แสงจากสิ่งเหล่านั้นยังมาไม่ถึง หรืออาจไม่มีวันมาถึงเลยก็ได้ คำถามว่าเอกภพมีขอบหรือไม่จึงไม่ได้มีคำตอบง่ายแบบการเดินทางไปจนพบกำแพงปลายทาง สิ่งแรก.. ดูเพิ่ม

ถ้ามองภาพจักรวาลจากกล้องโทรทรรศน์อวกาศ James Webb แล้วเห็นจุดสีแดงเล็ก ๆ อยู่ท่ามกลางกาแล็กซีอีกมากมาย เราอาจไม่ได้สะดุดตากับมันเท่าไรนัก แต่มีจุดแดงดวงหนึ่งชื่อว่า MoM-BH*-1 ที่ยิ่งนักดาราศาสตร์ตรวจดูสเปกตรัมของมัน ก็ยิ่งพบคุณสมบัติประหลาด เพราะมันไม่ได้ให้ภาพที่เข้ากับดาวฤกษ์ธรรมดา และก็ไม่ได้ดูเหมือนกาแล็กซีทั่วไปเสียทีเดียว งานวิจัยที่ตีพิมพ์ในวารสาร Nature เมื่อวันที่ 12 สิงหาคม 2026 เสนอว่า.. ดูเพิ่ม

ดาวศุกร์ไม่ได้แค่ร้อนจัด แต่วิธีหมุนของมันก็ผิดจังหวะจากดาวเคราะห์ส่วนใหญ่แบบเห็นได้ชัด ลองมองระบบสุริยะจากด้านเหนือของระนาบวงโคจร โลกและดาวเคราะห์ส่วนใหญ่จะหมุนรอบตัวเองในทิศทางทวนเข็มนาฬิกา แต่ดาวศุกร์กลับหมุนอีกทาง นักดาราศาสตร์เรียกการหมุนลักษณะนี้ว่า การหมุนแบบย้อนทิศ หรือ retrograde rotationจุดที่ควรแก้จากความเข้าใจที่เล่าต่อกันบ่อยๆ คือ ดาวศุกร์ไม่ใช่ดาวเคราะห์เพียงดวงเดียวที่หมุนสวนทางกับ.. ดูเพิ่ม

เรื่องนี้ฟังเหมือนเกร็ดอวกาศสุดเหลือเชื่อ แต่ตัวเลขกลับรองรับจริง ลองนึกภาพแผนที่รัสเซียที่ทอดยาวจากยุโรปตะวันออก ข้ามไซบีเรีย ไปจนเกือบถึงอะแลสกา แล้วเอาพื้นที่ทั้งหมดนั้นไปเทียบกับดาวพลูโตทั้งดวง ผลที่ออกมาน่าสนใจมาก เพราะตามตัวเลขที่หน่วยงานหลักเผยแพร่ พื้นที่ประเทศรัสเซียมีค่ามากกว่าพื้นที่ผิวทั้งหมดของดาวพลูโตเล็กน้อย ตัวเลขสองชุดที่ทำให้เห็นภาพทันที ข้อมูลพื้นที่ประเทศของธนาคารโลกระบุค่าพื้.. ดูเพิ่ม

อวกาศเป็นสถานที่ที่ทำให้คำว่า “เป็นไปไม่ได้” ดูเหมือนจะต้องคิดใหม่หลายรอบ เพราะสิ่งที่เกิดขึ้นจริงนอกโลกบางอย่างฟังดูเหมือนฉากในหนังไซไฟ ทั้งดาวที่มีฝนประหลาด วัตถุที่หนาแน่นอย่างเหลือเชื่อ ไปจนถึงเวลาที่เดินไม่เท่ากัน และนี่คือ 10 เรื่องที่น่าสนใจจนแทบไม่น่าเชื่อว่าเกิดขึ้นจริง 1. ฝนบนดาวดวงอื่นอาจไม่เหมือนฝนบนโลก บนโลก เราคุ้นกับฝนที่ตกลงมาเป็นหยดน้ำ แต่ดาวเคราะห์แต่ละแห่งมีสภาพแวดล.. ดูเพิ่ม

ดาวเคราะห์ยักษ์แห่งระบบสุริยะ ถ้าถามว่าดาวเคราะห์ดวงไหนมีขนาดใหญ่ที่สุดในระบบสุริยะ คำตอบคือ ดาวพฤหัสบดี ดาวเคราะห์ลำดับที่ 5 เมื่อเรียงจากดวงอาทิตย์ และมีขนาดทิ้งห่างดาวเคราะห์ดวงอื่นอย่างชัดเจน ใหญ่แค่ไหนถึงได้ครองอันดับหนึ่ง ดาวพฤหัสบดีมีเส้นผ่านศูนย์กลางบริเวณเส้นศูนย์สูตรประมาณ 142,984 กิโลเมตร เทียบกับโลกที่มีเส้นผ่านศูนย์กลางบริเวณเส้นศูนย์สูตรประมาณ 12,756 กิโลเมตร จึงกว้างกว่าโลกราว 11 เ.. ดูเพิ่ม