หริภุญชัย

* รูปภาพใช้เพื่อประกอบเนื้อหาเท่านั้น อาจไม่ใช่ภาพเหตุการณ์จริงหรือภาพจริงจากเรื่องในบทความ ชื่อพระนางจามเทวีมักถูกวางไว้ตรงจุดเริ่มต้นของหริภุญชัย จนเหมือนลำพูนเริ่มมีผู้คนเมื่อพระนางมาถึง แต่หลุมศพและชั้นดินในพื้นที่เล่าเส้นเวลาอีกแบบ ส่วนพงศาวดารก็เขียนหลังยุคที่บรรยายหลายร้อยปี คำตอบคือ มีชุมชนในลุ่มแม่น้ำกวงก่อนเมืองหริภุญชัย แต่หลักฐานเรื่องคนในพื้นที่ เมืองโบราณ และพระนางจามเทวีเป็นคนละส่ว.. ดูเพิ่ม

ถ้าพูดถึงลำพูน ภาพหนึ่งที่มักโผล่ขึ้นมาก่อนเรื่องอื่น คือชื่อของพระนางจามเทวี ผู้หญิงคนหนึ่งที่ถูกเล่าขานทั้งในฐานะกษัตริย์ผู้ก่อตั้งเมือง และในฐานะบุคคลศักดิ์สิทธิ์ที่ผูกพันกับความเชื่อของผู้คนมานานหลายร้อยปี เรื่องราวของพระนางไม่ได้อยู่แค่ในตำรา แต่กระจายอยู่ในวัดเก่า เจดีย์โบราณ และคำเล่าของคนท้องถิ่นที่ส่งต่อกันมาแบบไม่เคยขาดสาย ในฝั่งของประวัติศาสตร์ นักวิชาการมักอธิบายพระนางจามเทวีว่าเป็นกษ.. ดูเพิ่ม