สุลาเวสี

ถ้าเราเจอโครงกระดูกมนุษย์อายุหลายหมื่นปี เราอาจพอรู้ได้ว่าเจ้าของร่างมีชีวิตอยู่ช่วงไหน กินอาหารประมาณไหน หรือเคยมีโรคและบาดเจ็บอะไรบ้าง แต่ถ้าถามละเอียดไปกว่านั้นว่า “คนคนนี้เคยเอาอะไรอมไว้ในปากเป็นประจำหรือเปล่า?” ฟังดูแทบไม่มีทางตอบได้เลยครับ ของที่เป็นใบไม้ เมล็ดพืช หรืออาหารจำนวนมากสลายหายไปนานแล้ว และเราไม่มีบันทึกจากเจ้าของร่างเหลืออยู่ แต่บางครั้ง พฤติกรรมกลับทิ้งหลักฐานไว้บนส.. ดูเพิ่ม

บนเกาะสุลาเวสี ประเทศอินโดนีเซีย มีชุมชนหนึ่งที่มีมุมมองต่อความตายแตกต่างจากที่หลายคนคุ้นเคย นั่นคือ ชาวโทราจา (Toraja) ซึ่งอาศัยอยู่บริเวณพื้นที่สูงของจังหวัดสุลาเวสีใต้ หนึ่งในประเพณีที่มีชื่อเสียงที่สุดคือ Ma’nene พิธีกรรมที่ครอบครัวจะนำร่างของบรรพบุรุษออกจากสุสาน นำมาทำความสะอาด เปลี่ยนเสื้อผ้า และดูแลร่างก่อนนำกลับไปเก็บไว้ตามเดิม พิธีนี้ยังมีการปฏิบัติในบางชุมชนของชาวโทราจาจนถึงปัจจุบ.. ดูเพิ่ม