สงครามเย็น

ภาพของสหภาพโซเวียตช่วงสงครามเย็นดูแข็งแกร่งชนิดที่แทบไม่มีใครคิดว่าประเทศขนาดมหึมานี้จะหายไปจากแผนที่ได้ มีอาวุธนิวเคลียร์ กองทัพขนาดใหญ่ ส่งมนุษย์ขึ้นสู่อวกาศ แข่งขันกับสหรัฐฯ ได้แทบทุกสนาม และมีอิทธิพลครอบคลุมยุโรปตะวันออกหลายประเทศ แต่พอถึงปลายปี 1991 ชื่อสหภาพโซเวียตก็กลายเป็นอดีต เรื่องนี้ไม่ได้เกิดจากเหตุการณ์เดียว และก็ไม่ใช่แค่เรื่องมิคาอิล กอร์บาชอฟทำประเทศพังอย่างที่ชอบเล่ากันแบบสั้นๆ ป.. ดูเพิ่ม

ห้องเช่าธรรมดา ที่อีกฝั่งของผนังมีคนของ CIA นั่งจ้องอยู่ เรื่องนี้ฟังเหมือนฉากเปิดหนังสายลับเกรดบี แต่เอกสารของรัฐบาลสหรัฐฯ ยืนยันว่าเคยเกิดขึ้นจริงในช่วงสงครามเย็น ชายบางคนเข้าไปเที่ยวตามบาร์ คุยกับหญิงสาว แล้วถูกชวนกลับไปยังห้องพักแห่งหนึ่ง เขาคิดว่าค่ำคืนนั้นเป็นเรื่องส่วนตัวระหว่างคนสองคน โดยไม่รู้เลยว่าเครื่องดื่มอาจถูกผสมสารหลอนประสาท และหลังกระจกทางเดียวมีเจ้าหน้าที่กำลังเฝ้าดูทุกอาการ ปฏิ.. ดูเพิ่ม

เรื่องนี้จริงครึ่งหนึ่ง และส่วนที่ถูกเล่าต่อกันบ่อยที่สุดกลับผิดเสียด้วย สหภาพโซเวียตสร้างปืนพกเลเซอร์สำหรับนักบินอวกาศขึ้นมาจริงในปี 1984 รูปร่างของมันเหมือนอาวุธจากกองถ่ายหนังไซไฟยุคเก่า มีด้ามจับ มีไก มีแมกกาซีน และมีลำกล้องเล็งไปข้างหน้า แต่หลักฐานที่พบไม่ได้บอกว่ามันถูกผลิตแจกประจำตัวให้นักบินอวกาศเอาขึ้นยาน เรื่องที่ใกล้ความจริงกว่าคือ มันเป็น อาวุธต้นแบบ ซึ่งพัฒนาเสร็จในระดับทดลอง และเท่าท.. ดูเพิ่ม

เรื่องนี้มีของจริงอยู่ครึ่งหนึ่ง และมีตำนานอินเทอร์เน็ตปนอยู่อีกครึ่งหนึ่ง ถ้าเล่าตามเวอร์ชันที่แชร์กันทั่วไป เรื่องของ Acoustic Kitty ฟังดูเหมือนมุกเสียดสีหน่วยข่าวกรองมากกว่าประวัติศาสตร์จริง CIA ใช้งบ 20 ล้านดอลลาร์ ผ่าตัดใส่ไมโครโฟนในหูแมว ซ่อนเครื่องส่งสัญญาณไว้ในตัว แล้วปล่อยไปดักฟังคนของโซเวียต แต่แมวเพิ่งก้าวลงจากรถก็เดินตัดถนน ถูกแท็กซี่ชนจนภารกิจจบในเวลาไม่กี่วินาที ภาพนั้นจำง่ายจนถูกเล.. ดูเพิ่ม

ชื่อของ “เขมรแดง” ยังคงถูกพูดถึงทุกครั้งเมื่อมีการกล่าวถึงโศกนาฏกรรมครั้งใหญ่ในเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ กลุ่มเขมรแดง หรือ Khmer Rouge เป็นขบวนการคอมมิวนิสต์ที่เข้ายึดกรุงพนมเปญได้ในปี พ.ศ. 2518 ภายใต้การนำของ พล พต (Pol Pot) หลังจากยึดอำนาจได้ กลุ่มนี้ประกาศสร้างประเทศใหม่ที่ต้องการให้ประชาชนกลับไปใช้ชีวิตแบบเกษตรกรรม โดยมองว่าเมือง โรงงาน การศึกษา เงินตรา และชนชั้นปัญญาชนเป็นสิ่งที่ต้อ.. ดูเพิ่ม

หลังสหภาพโซเวียตล่มสลายในปี 1991 หลายคนรู้สึกว่า “คอมมิวนิสต์จบแล้ว” เพราะภาพที่คุ้นเคยในยุคสงครามเย็นหายไปพร้อมกัน ทั้งกำแพงเบอร์ลิน พรรคคอมมิวนิสต์ในยุโรปตะวันออก กองทัพแดง และการแข่งขันระหว่างสหรัฐกับโซเวียต แต่ความจริงคือคอมมิวนิสต์ไม่ได้หายไปทั้งหมด มันแยกออกเป็นหลายแบบ บางประเทศยังใช้พรรคคอมมิวนิสต์ปกครอง บางประเทศเก็บเพียงชื่อและโครงสร้างทางการเมืองไว้ แต่เปลี่ยนระบบเศรษฐกิจไปม.. ดูเพิ่ม

หลายคนคงเคยสงสัยว่าทําไมคาบสมุทรเกาหลีที่มีรากเหง้าทางประวัติศาสตร์และวัฒนธรรมเดียวกันถึงต้องแยกออกเป็นสองประเทศอย่างเกาหลีเหนือและเกาหลีใต้ เรื่องราวนี้มีจุดเริ่มต้นจากการเปลี่ยนแปลงทางภูมิรัฐศาสตร์โลกครั้งใหญ่ในช่วงหลังสงครามโลกครั้งที่สอง ซึ่งส่งผลกระทบต่อคาบสมุทรแห่งนี้อย่างมหาศาล โดยต้องย้อนกลับไปดูเหตุการณ์ในช่วงปีหนึ่งพันเก้าร้อยสี่สิบห้า เมื่อญี่ปุ่นที่เคยยึดครองเกาหลีมานานกว่าสามสิบห้าปีต.. ดูเพิ่ม

หลายคนคงเคยได้ยินเรื่องราวเกี่ยวกับ วิกฤตขีปนาวุธคิวบา ซึ่งถือเป็นช่วงเวลาที่โลกเข้าใกล้สงครามนิวเคลียร์มากที่สุดในประวัติศาสตร์สมัยใหม่ เหตุการณ์นี้เริ่มต้นขึ้นเมื่อสหภาพโซเวียตนําอาวุธนิวเคลียร์ไปติดตั้งไว้ที่ประเทศคิวบา ซึ่งเป็นจุดยุทธศาสตร์ที่ใกล้กับชายฝั่งของสหรัฐอเมริกามาก หลายคนสงสัยว่าข่าวลือที่ว่าโลกเกือบจะพินาศจากสงครามนิวเคลียร์นั้นเป็นเรื่องจริงหรือแค่การขยายความเกินจริง ซึ่งจากหลักฐาน.. ดูเพิ่ม

ศ. 2500 เหตุการณ์นี้ทําให้ฝั่งสหรัฐอเมริการู้สึกถึงภัยคุกคามในทันที จนนําไปสู่การจัดตั้งหน่วยงานองค์การนาซาขึ้นเพื่อเร่งพัฒนางานด้านอวกาศให้ทัดเทียม ช่วงเวลานั้นเต็มไปด้วยความกดดันและการเร่งรีบเพื่อให้ได้ชื่อว่าเป็นผู้ชนะในสาขานี้ การแข่งขันไม่หยุดอยู่แค่การส่งดาวเทียม แต่ขยับขยายไปสู่การส่งสัตว์ การส่งมนุษย์ไปในอวกาศครั้งแรกโดยยูริ กาการิน ไปจนถึงความทะเยอทะยานสูงสุดคือการพยายามพามนุษย์ไปเหยียบดว.. ดูเพิ่ม

สงครามเย็นถือเป็นช่วงเวลาทางประวัติศาสตร์ที่มีผลกระทบต่อทิศทางของโลกอย่างมหาศาล คําว่าสงครามเย็นไม่ได้หมายถึงการสู้รบกันด้วยอาวุธโดยตรงระหว่างมหาอํานาจสองขั้ว แต่เป็นการต่อสู้ผ่านอิทธิพล ความคิดทางการเมือง และการขยายอํานาจทางทหาร เพื่อช่วงชิงความได้เปรียบในระดับนานาชาติโดยเลี่ยงการเผชิญหน้าแบบเต็มรูปแบบ เหตุการณ์นี้เกิดขึ้นหลังจบสงครามโลกครั้งที่สอง ซึ่งโลกเริ่มแบ่งฝักแบ่งฝ่ายอย่างชัดเจนระหว่างกลุ.. ดูเพิ่ม

คุณคิดว่ามนุษย์ต่างดาวคือสิ่งที่น่ากลัวที่สุดที่อาจซ่อนอยู่ใน Area 51 ใช่ไหม... แต่ถ้ามองจากสิ่งที่มีข้อมูลเปิดเผยออกมาแล้ว ความจริงอาจน่ากลัวกว่านั้นมาก เพราะมันไม่ใช่สิ่งที่มาจากดาวอื่นแต่มันคือสิ่งที่มนุษย์สร้างขึ้นเอง Area 51 ไม่ใช่แค่ฐานลับในทะเลทรายเนวาดา แต่เป็นสถานที่ที่เกี่ยวข้องกับการทดสอบเครื่องบินลับ เทคโนโลยีสอดแนม และโครงการทางทหารที่ผลักขอบเขตของวิศวกรรมไปไกลกว่าที่คนทั่วไปจะจินตนา.. ดูเพิ่ม

ทำไมคอมมิวนิสต์ถึงล่มสลาย? เมื่อระบบในฝันเจอปัญหาจริง ถ้าพูดถึงคำว่า คอมมิวนิสต์ล่มสลาย หลายคนมักนึกถึงภาพ สหภาพโซเวียตแตก หรือ กำแพงเบอร์ลินถูกทุบลง แต่ความจริงแล้วเรื่องนี้ไม่ได้เกิดขึ้นเพราะเหตุการณ์เดียวในวันเดียว มันเป็นผลสะสมจากหลายปัญหา ที่ค่อย ๆ กัดกินระบบจากข้างในมานานหลายสิบปี ทั้งเศรษฐกิจที่ไม่คล่องตัว การรวมอำนาจไว้มากเกินไป การขาดเสรีภาพ และชีวิตประจำวันที่เริ่มไม่ตอบโจทย์คนธรรมดา แน.. ดูเพิ่ม

สงครามเย็นไม่ได้สู้กันแค่ด้วยอาวุธ แต่ยังมีข้อมูลลับ คนกลางเงา และการตัดสินใจที่เปลี่ยนทิศทางโลก เรื่องของสายลับทั้ง 3 คนนี้จึงถูกจดจำในมุมที่ต่างกันมาก สงครามเย็นเป็นช่วงเวลาที่โลกถูกแบ่งด้วยอุดมการณ์ การทหาร และการแข่งขันด้านข่าวกรองอย่างเข้มข้น ระหว่างสหรัฐอเมริกากับสหภาพโซเวียต ข้อมูลลับเพียงชุดเดียวอาจช่วยให้ผู้นำประเทศประเมินกำลังของฝ่ายตรงข้ามได้แม่นยำขึ้น หรือทำให้ความตึงเครียดขยับเข้าใกล.. ดูเพิ่ม

ในประวัติศาสตร์ของสหรัฐอเมริกา มีค่ำคืนหนึ่งที่บรรยากาศทั่วทั้งประเทศเต็มไปด้วยความเงียบงันและตึงเครียดที่สุด ซึ่งไม่ใช่คืนวันประกาศผลเลือกตั้งประธานาธิบดีอย่างที่หลายคนคิด แต่คือค่ำคืนของวันที่ 1 ธันวาคม ค.ศ. 1969 เมื่อรัฐบาลสหรัฐฯ ตัดสินใจนำระบบถ่ายทอดสด "จับสลากเกณฑ์ทหาร" (Draft Lottery) มาใช้เพื่อคัดเลือกชายหนุ่มเข้าสู่กองทัพเพื่อส่งไปรบในสงครามเวียดนาม เหตุการณ์ในครั้งนี้ไม่ได้เป็นเพียงแค่กา.. ดูเพิ่ม

ในช่วงที่สงครามเย็นระหว่างโลกคอมมิวนิสต์และโลกเสรีกำลังเข้าด้ายเข้าเข็ม ได้ปรากฏความร่วมมือระหว่าง ๒ สายการบินจาก ๒ ประเทศที่ความคิดและอุดมการณ์ทางการเมืองที่แตกต่างกันอย่างสิ้นเชิง คือสายการบินแจแปนแอร์ไลนส์ของญี่ปุ่นและสายการบินแอร์โลฟล็อตของสหภาพโซเวียตรัสเซีย ในเวลานั้นเส้นทางบินที่สั้นที่สุดระหว่างยุโรปและญี่ปุ่นคือบินข้ามน่านฟ้าของรัสเซียหรือสหภาพโซเวียต หาไม่สายการบินจะต้องบินเพิ่มอีก ๒,๕๐.. ดูเพิ่ม

ลาว ซึ่งเป็นประเทศเล็กๆ ที่ไม่มีทางออกสู่ทะเลในเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ ถือเป็นประเทศที่ถูกทิ้งระเบิดอย่างหนักที่สุดในโลกประเทศหนึ่งในโลก (พิจารณาตามจำนวนประชากร) ร่องร่อยที่น่าเศร้านี้ส่วนใหญ่เป็นผลมาจากสงครามเวียดนามที่เป็นส่วนหนึ่งของสงครามเย็น ในบทความนี้เสนอสาเหตุที่ทำไมลาวถึงต้องทนทุกข์ทรมานจากการทิ้งระเบิดทางอากาศเช่นนี้ ที่ตั้งทางภูมิศาสตร์: ลาวมีพรมแดนติดกับเวียดนามทางทิศตะวันออก กัมพูชาทา.. ดูเพิ่ม