พุทธวจน

บางคนฟังธรรมแล้วจำถ้อยคำได้หลายบท แต่พอเจอเรื่องขัดใจ ความอยากได้ ความโกรธ หรือความผิดของตัวเอง กลับเห็นใจไม่เหมือนตอนนั่งฟังเลย โกสัมพิยสูตรจึงมีประเด็นที่น่าสนใจมาก เพราะไม่ได้ชวนวัดความก้าวหน้าจากจำนวนวันที่นั่งสมาธิ ไม่ได้ให้ดูจากประสบการณ์แปลกใหม่ระหว่างปฏิบัติ แต่ให้สังเกตการเปลี่ยนแปลงของทิฏฐิ ศีล ความเพียร การฟังธรรม และวิธีรับมือกับความผิดพลาดในชีวิตประจำวัน คำว่า ญาณ 7 ประการ ในเรื่องนี.. ดูเพิ่ม

บางครั้งสิ่งที่กำหนดทิศทางชีวิตไม่ได้เริ่มจากเหตุการณ์ใหญ่โต แต่เริ่มจากสิ่งที่เปิดฟังซ้ำๆ ระหว่างเดินทาง ก่อนนอน หรือในช่วงที่ใจยังวุ่นวาย คำพูดบางประโยคผ่านหูแล้วหายไป แต่คำสอนบางอย่างค่อยๆ ฝังอยู่ในวิธีคิด จนถึงวันที่ต้องตัดสินใจ คำที่เคยได้ยินจะกลายเป็นเสียงเตือนอยู่ข้างใน คลิปเรื่อง “สั่งสมสุตตะ จะไปทางเจริญ ไม่ไปทางเสื่อม” จึงไม่ได้ชวนให้ฟังธรรมเพื่อสะสมความรู้เท่านั้น แต่ชวนมอง.. ดูเพิ่ม

คำว่า นรก มักถูกนึกถึงสถานที่หลังความตาย มีเปลวไฟ การลงโทษ และความทุกข์ทรมานที่ยาวนานจนไม่อยากจินตนาการต่อ แต่ในคำสอนทางพุทธศาสนา เรื่องนรกไม่ได้มีไว้ให้กลัวเพียงอย่างเดียว หากยังชวนให้หันกลับมาดูสภาพใจของคนที่กำลังมีชีวิตอยู่ด้วยว่า ตอนนี้กำลังถูกอะไรเผาอยู่ ในพระสูตรมีการอธิบายว่า สิ่งต่างๆ ที่มนุษย์รับรู้ผ่านตา หู จมูก ลิ้น กาย และใจ ล้วนมีความร้อนของมันเอง เมื่อมีความกำหนัด ความโกรธ และความหล.. ดูเพิ่ม

มีช่วงหนึ่งของวันที่ใจเหมือนเปิดแท็บค้างไว้เต็มไปหมด กำลังทำงานก็คิดเรื่องเงิน กำลังกินข้าวก็ย้อนนึกถึงคำพูดของใครบางคน พอจะนอนกลับนึกถึงเรื่องพรุ่งนี้ขึ้นมาอีก การฝึกจิตจึงไม่ใช่เรื่องไกลตัว เพราะสิ่งที่กำลังฝึกไม่ใช่การสร้างตัวตนใหม่ แต่คือการมองเห็นการทำงานของใจที่เกิดขึ้นอยู่ทุกวัน หัวข้อในคลิป การฝึกจิต ให้สัมฤทธิ์ผล ชวนให้มองคำว่าเห็นผลให้ต่างจากความเข้าใจแบบผิวเผิน การฝึกจิตไม่ได้แปลว่าต้อ.. ดูเพิ่ม

มีคำสอนบางประโยคที่ฟังครั้งแรกแล้วชวนให้เข้าใจว่า ต้องขยันตลอดเวลา ต้องเร่งตัวเองตั้งแต่เช้าจนค่ำ และต้องไม่มีช่วงไหนปล่อยใจให้ว่าง แต่ประโยค กลางวันฉันใด กลางคืนก็ฉันนั้น ซึ่งปรากฏอยู่ในคำอธิบายเรื่องการเจริญอิทธิบาท ไม่ได้กำลังสอนให้คนอดนอนหรือทำงานจนร่างกายพัง ความหมายสำคัญอยู่ที่ความต่อเนื่องของจิต เมื่อกำลังฝึกสิ่งใดในตอนกลางวัน ก็ไม่ทอดทิ้งหลักนั้นในตอนกลางคืน เมื่อมีสติในเวลาทำงาน ก็ยังรัก.. ดูเพิ่ม

คำว่า “กรรม” มักถูกใช้ในชีวิตประจำวันจนเหมือนเป็นคำตอบสำเร็จรูป เจอเรื่องดีแล้วบอกว่าเป็นบุญเก่า เจอเรื่องร้ายก็โยนให้กรรมเก่า ทั้งที่ในคำสอนพุทธวจน กรรมไม่ได้ถูกวางไว้เป็นชะตากรรมที่ล็อกชีวิตเอาไว้ตายตัว แต่เกี่ยวข้องกับสิ่งที่เกิดขึ้นในใจ แล้วส่งต่อออกมาทางกาย วาจา และความคิด คลิปเรื่อง “สุข 2 ต่อ ของผู้เชื่อเรื่องกรรม” ชวนมองประเด็นนี้จากมุมที่น่าสนใจ คนที่เชื่อว่าการกร.. ดูเพิ่ม

ความคิดไม่ดีโผล่มา ไม่ได้แปลว่าต้องคิดต่อ เวลาโกรธใครสักคนแล้วภาพเหตุการณ์เดิมวนกลับมา หรือเจอเรื่องที่กระตุ้นความอยากจนใจเกาะไม่ยอมปล่อย หลายคนเลือกสู้กับความคิดตรงๆ ด้วยคำสั่งว่า “หยุดคิดเดี๋ยวนี้” ปัญหาคือยิ่งออกแรงไล่ บางครั้งใจก็ยิ่งกลับไปจับเรื่องเดิมแน่นขึ้นในพระพุทธศาสนามีวิธีจัดการเรื่องนี้แบบเป็นขั้นเป็นตอน โดยเฉพาะใน วิตักกสัณฐานสูตร มัชฌิมนิกายที่ 20 ซึ่งกล่าวถึงอกุศลวิตกท.. ดูเพิ่ม

สมาธิไม่จำเป็นต้องเริ่มจากท่านั่งเสมอไป หลายคนติดภาพว่าทำสมาธิต้องนั่งขัดสมาธิ หลังตรง หลับตา อยู่ในห้องเงียบๆ เท่านั้น พอถามว่า ถ้านอนแล้วกำหนดลมหายใจ ถือว่าทำสมาธิไหม ก็เริ่มไม่แน่ใจทันที ทั้งที่ในหลักสติปัฏฐานมีการกล่าวถึงการรู้กายในอิริยาบถต่างๆ ทั้งเดิน ยืน นั่ง และนอนอย่างชัดเจนประเด็นสำคัญจึงไม่ได้อยู่ที่ร่างกายตั้งอยู่ในท่าไหน แต่อยู่ที่สภาพของจิตในขณะนั้น นอนแล้วภาวนาได้ แต่มีจุดที่ต้องร.. ดูเพิ่ม

ทุกข์ไม่ได้มีไว้ให้เกลียด แต่มันมีไว้ให้รู้ เวลามีเรื่องหนักเข้ามา ปฏิกิริยาที่เกิดขึ้นแทบอัตโนมัติคืออยากให้มันหายเร็วๆ อยากเลิกคิด อยากหนีความรู้สึก หรือพยายามบังคับใจให้สงบ แต่ถ้ามองตามหลักอริยสัจ หน้าที่ต่อ “ทุกข์” ไม่ใช่การรีบกำจัดมัน พระพุทธศาสนาวางหน้าที่ไว้ชัดว่า ทุกข์ควรกำหนดรู้ ส่วนสิ่งที่ควรละคือสมุทัยหรือตัณหาตรงนี้ต่างกันนิดเดียวในภาษา แต่ต่างกันมากตอนเอาไปใช้จริงปวดก็รู้.. ดูเพิ่ม

อดีตผ่านไปแล้ว อนาคตยังมาไม่ถึง แต่ใจกลับเข้าไปอยู่ได้ทั้งวัน ลองสังเกตวันธรรมดาสักวัน แค่มีใครพูดบางประโยคไม่เข้าหู เรื่องที่เกิดเมื่อหลายปีก่อนอาจเด้งขึ้นมาทันที แล้วใจเริ่มต่อเรื่องว่า “ตอนนั้นก็เคยโดนแบบนี้” จากเหตุการณ์ไม่กี่วินาที กลายเป็นความไม่พอใจที่ลากอดีตทั้งก้อนกลับมาอยู่ตรงหน้าอีกด้านหนึ่งก็เกิดง่ายไม่แพ้กัน เงินยังไม่ออก งานยังไม่รู้ผล ความสัมพันธ์ยังไม่มีคำตอบ แต่ใจสร้า.. ดูเพิ่ม

อสังขต ไม่ใช่คำลึกลับ แต่คือปลายทางที่พระสูตรชี้ไว้ชัดมาก คำว่า อสังขต ฟังครั้งแรกอาจดูเหมือนศัพท์ปรัชญาหนักๆ แต่ใจความตรงกว่าที่ชื่อบอกเยอะ ในสังยุตตนิกายหมวดที่ 43 คำนี้ถูกใช้ในความหมายของสิ่งที่ไม่ถูกปรุงแต่ง และพระสูตรอธิบายแก่นของมันแบบตรงไปตรงมาว่า คือ ความสิ้นราคะ ความสิ้นโทสะ และความสิ้นโมหะ พูดแบบภาษาคนก็คือ จุดที่แรงผลักจากความอยาก ความผลักไส และความหลงหมดกำลังลง ไม่ใช่แค่สงบชั่วคราวเพร.. ดูเพิ่ม

พิธีกรวดน้ำที่คนไทยคุ้นเคยเกี่ยวข้องกับการอุทิศส่วนกุศล แต่เมื่อดูตามพระสูตร จุดสำคัญอยู่ที่บุญ เจตนา และการอนุโมทนา ไม่ใช่ตัวน้ำเพียงอย่างเดียว เวลาทำบุญเสร็จ หลายคนคุ้นกับภาพการเทน้ำลงภาชนะหรือพื้นดิน พร้อมตั้งจิตอุทิศส่วนกุศลให้พ่อแม่ ญาติผู้ล่วงลับ หรือผู้ที่ตนระลึกถึง พิธีนี้อยู่คู่สังคมไทยมานาน จนบางคนเข้าใจว่าการกรวดน้ำเป็นเงื่อนไขสำคัญของการส่งบุญ แต่เมื่อแยก “การอุทิศส่วนกุศล&rdquo.. ดูเพิ่ม

คำว่า “พุทธวจน” ถูกพูดถึงมากขึ้นในไทย โดยเกี่ยวข้องกับการศึกษาพระสูตรและพระดำรัสของพระพุทธเจ้า ผ่านประวัติการถ่ายทอดคำสอนที่ยาวนานกว่า 2,000 ปี คำว่า “พุทธวจน” กลับมาอยู่ในความสนใจของชาวพุทธไทยในช่วงหลายปีที่ผ่านมา โดยเฉพาะในกลุ่มที่ต้องการศึกษาคำสอนจากพระสูตรโดยตรง มากกว่าการอ่านผ่านคำอธิบายหลายชั้น ความหมายตามตัวของคำนี้คือ “พระดำรัสของพระพุทธเจ้า” หรือถ้อยคำ.. ดูเพิ่ม

เช้าวันหนึ่งคุณกำลังเตรียมใส่บาตรหน้าบ้าน พระเดินมาพอดี อาหารก็เตรียมไว้พร้อม แต่จู่ ๆ ก็เกิดคำถามขึ้นมาในใจ ควรถอดรองเท้าก่อนใส่บาตรหรือไม่ ถ้าไม่ถอดจะถือว่าไม่เคารพหรือเปล่า และพระพุทธเจ้าทรงเคยตรัสเรื่องนี้เอาไว้หรือไม่ คำตอบที่หลายคนอาจแปลกใจคือ ในพระไตรปิฎกไม่ได้มีพระบัญญัติที่กำหนดว่าญาติโยมต้องถอดรองเท้าก่อนใส่บาตร หากมองในระดับหลักคำสอนโดยตรง ไม่พบข้อกำหนดที่ระบุว่าการใส่บาตรขณะสวมรองเท้า.. ดูเพิ่ม

ในพุทธศาสนามีคำสอนจากพระพุทธเจ้าที่มาจากพระดำรัส(คำพูด)จากพระพุทธเจ้าโดยตรง ซึ่งเป็นจริงโดยไม่ขึ้นกับกาลเวลาและยึดถือปฏิบัติตามได้อย่างจริงจัง จากที่ผู้เขียนได้ศึกษาถึงประเด็นต่างๆก็พบว่ามีความเกี่ยวข้องกับความสำเร็จและความเจริญก้าวหน้าในชีวิต ถ้าเราได้ลองปฏิบัติตามหรือศึกษาดูก่อนก็ไม่ใช่เรื่องเสียหายแต่อย่างใด ลองมาดูกันว่ามีคำสอนอะไรบ้าง สำหรับคนที่ยักยอกทรัพย์ไว้มาก ผลคือสมบัติพินาศ สำหรับคนที.. ดูเพิ่ม

ปฏิจจสมุปบาท อิธะ ภิกขะเว อะริยะสาวะโก ปะฏิจจะสะมุปปาทัญเญวะ สาธุกัง โยนิโส มะนะสิกะโรติ ภิกษุทั้งหลาย อริยสาวกในธรรมวินัยนี้ ย่อมกระทำไว้ในใจโดยแยบคาย เป็นอย่างดี ซึ่งปฏิจจสมุปบาทนั่นเทียว ดังนี้ว่า อิมัส๎มิง สะติ อิทัง โหติ เมื่อสิ่งนี้มี สิ่งนี้ย่อมมี อิมัสสุปปาทา อิทัง อุปปัชชะติ เพราะความเกิดขึ้นแห่งสิ่งนี้ สิ่งนี้จึงเกิดขึ้น อิมัส๎มิง อะสะติ อิทัง นะ โหติ เมื่อสิ่งนี้ไม่มี สิ่งนี้ย่อมไม่มี อ.. ดูเพิ่ม

พระศาสดาทรงตรัสว่า กรรม เป็นสิ่งที่บุคคลควรทราบ นิยามของคำว่ากรรม ที่พระศาสดาทรงบัญญัติ คือ เรากล่าวซึ่งเจตนาว่าเป็นกรรม กรรมอันบุคคลเจตนาแล้วย่อมกระทำด้วย กาย วาจา ใจ (ดังนั้นกรรมทางใด ที่กระทำโดยไม่เจตนา ย่อมไม่มี) เหตุเป็นแดนเกิดของกรรม คือ ผัสสะ และ ความดับแห่งกรรม คือ การดับแห่งผัสสะ [ผัสสะ (สัมผัส) อาศัยตาด้วย ๑ อาศัยรูปด้วย ๑ จึงเกิด จักขุวิญญาณ ๑ (เป็นต้น) การถึงพร้อมด้วยธรรม ๓ ประการนี้ .. ดูเพิ่ม

วันเข้าพรรษา อยู่หลังวันอาสาฬหบูชาไป 1 วัน เราทราบความหมายของวัน อาสาฬหบูชามากพอสมควรแล้ว วันนี้มารู้เรื่อง การบัญญัติวันเข้าพรรษาของพระศาสดากันซักนิด ผมเชื่อว่ายังมีหลายคนที่ยังไม่ทราบ ถ้าไม่ได้ศึกษาพุทธวจน[๒๐๕] โดยสมัยนั้นแล พระผู้มีพระภาคเจ้า ประทับอยู่ ณ พระเวฬุวัน อันเป็นสถานที่พระราชทานเหยื่อแก่กระแต เขตพระนครราชคฤห์. ครั้งนั้น พระผู้มีพระภาคยังมิได้ทรงบัญญัติการจำพรรษาแก่ภิกษุทั้งหลาย ภิกษ.. ดูเพิ่ม

ธัมมจักกัปปวัตตนสูตร นั้น คืออะไร ธัมมจักกัปปวัตตนสูตร คือ ธรรม ที่ พระพุทธเจ้า ทรงแสดงแก่ ปัญจวัคคีย์ แล้วตอนนั้นเอง พระอัญญาโกณฑัญญะ ก็ได้ดวงตาเห็นธรรม ธัมมจักกัปปวัตตนสูตร ที่พระพุทธเจ้าทรงแสดงนั้นได้แสดงถึงสิ่งที่ไม่ควรปฏิบัติ สองอย่าง คือ การหมกมุ่นในกาม และ การทรมานตนเอง และทรงแสดง ธรรมสายกลาง คือ อริยมรรคมีองค์ 8 นั้นเอง ดูกรภิกษุทั้งหลาย ที่สุด สองอย่างนี้อันบรรพชิตไม่ควรเสพ คือการประกอบต.. ดูเพิ่ม

ธรรมจักรกัปวัตนสูตร (ปฐมเทศนา) อิทัง โข ปะนะ ภิกขะเว ทุกขัง อะริยะสัจจัง( ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ก็นี้แลเป็นตัวทุกข์อย่างแท้จริง คือ )ชาติปิ ทุกขา ( แม้ความเกิดก็เป็นทุกข์ )ชะราปิ ทุกขา ( แม้ความแก่ ก็เป็นทุกข์ )มะระณัมปิ ทุกขัง ( แม้ความตาย ก็เป็นทุกข์ )โสกะปริเทวะทุกขะโทมะนัสสุกปายาสาปิ ทุกขา( แม้ความโศก ความร่ำไรรำพัน ความไม่สบายใจ ความคับแค้นใจ ก็เป็นทุกข์ )อัปปิเยหิ สัมปะโยโค ทุกโข ( ความประสบพบ.. ดูเพิ่ม