พระพุทธศาสนา

* รูปภาพใช้เพื่อประกอบเนื้อหาเท่านั้น อาจไม่ใช่ภาพเหตุการณ์จริงหรือภาพจริงจากเรื่องในบทความ คนรอบตัวคือจุดเริ่มของมงคลในมงคลสูตร ตอนต้นของพระสูตรกล่าวถึงการไม่คบคนพาล คบหาคนดี และยกย่องผู้ที่ควรเคารพ ทั้งสามข้อชวนมองความเป็นมงคลจากวิธีเลือกคบคนและวางตัว มากกว่ารอให้โชคเข้ามาหา มงคลสูตร หรือมหามงคลสูตร อยู่ในสุตตนิบาต ข้อ 2.4 เนื้อเรื่องเปิดด้วยเทวดามาทูลถามพระพุทธเจ้าที่พระเชตวันว่าอะไรคือมงคลสูง.. ดูเพิ่ม

* รูปภาพใช้เพื่อประกอบเนื้อหาเท่านั้น อาจไม่ใช่ภาพเหตุการณ์จริงหรือภาพจริงจากเรื่องในบทความ เมื่อพรานเหวี่ยงตาข่ายคลุมฝูงนกกระจาบ พวกมันหนีได้ด้วยการช่วยกันยกตาข่ายไปวางพาดพุ่มหนาม แล้วลอดออกจากข้างใต้ เรื่องนี้อยู่ใน สมโมทมานชาดก ชาดกที่ 33 ซึ่งเล่าต่อว่าเมื่อฝูงนกเริ่มทะเลาะกัน พวกมันกลับยกตาข่ายไม่สำเร็จและถูกพรานจับได้ เรื่องนี้ปรากฏในอรรถกถาชาดก ไม่ใช่บันทึกเหตุการณ์จริงหรือคำอธิบายพฤติกรรมข.. ดูเพิ่ม

* รูปภาพใช้เพื่อประกอบเนื้อหาเท่านั้น อาจไม่ใช่ภาพเหตุการณ์จริงหรือภาพจริงจากเรื่องในบทความ วิตักกสัณฐานสูตรกล่าวกับภิกษุผู้ฝึกจิต เมื่อความคิดอกุศลผุดขึ้น พระพุทธเจ้าทรงแจกแจงวิธีรับมือไว้ห้าข้อ วิตักกสัณฐานสูตรเสนอ 5 วิธีเมื่อต้องรับมือกับความคิดอกุศล: หันไปคิดเรื่องที่เป็นกุศล พิจารณาโทษของความคิดนั้น ไม่ใส่ใจ สังเกตเหตุปรุงแต่งของมัน และใช้ความเพียรข่มใจเมื่อวิธีอื่นยังไม่ได้ผล พระสูตรให้ลองข.. ดูเพิ่ม

* รูปภาพใช้เพื่อประกอบเนื้อหาเท่านั้น อาจไม่ใช่ภาพเหตุการณ์จริงหรือภาพจริงจากเรื่องในบทความ พระอานนท์กราบทูลว่า ภิกษุต่างถิ่นมาเฝ้าพระพุทธเจ้า ท่านได้พบและใกล้ชิดภิกษุที่เป็นที่เจริญใจ แต่หลังพระพุทธเจ้าปรินิพพานจะไม่ได้พบพวกเขาอีก มหาปรินิพพานสูตรระบุสี่สถานที่ที่ผู้มีศรัทธาควรไปเห็นและระลึกถึง ได้แก่ ที่ประสูติ ที่ตรัสรู้ ที่ทรงประกาศธรรมจักร และที่เสด็จปรินิพพาน ฉบับแปลของมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาล.. ดูเพิ่ม

* รูปภาพใช้เพื่อประกอบเนื้อหาเท่านั้น อาจไม่ใช่ภาพเหตุการณ์จริงหรือภาพจริงจากเรื่องในบทความ หลังตรัสรู้ พระพุทธเจ้าประทับใต้ต้นอชปาลนิโครธริมแม่น้ำเนรัญชรา และทรงเห็นว่าธรรมที่ทรงค้นพบนั้นลึกซึ้งและเข้าใจยาก พรหมยาจนสูตรยกดอกบัวสามระดับ ส่วนอรรถกถาเพิ่มดอกบัวชนิดที่สี่ อรรถกถาคือคำอธิบายประกอบพระสูตร ดังนั้นคำเรียก “บัว 4 เหล่า” มาจากคำอธิบายที่ขยายอุปมา ไม่ใช่จำนวนที่ตัวพระสูตรระบุไว.. ดูเพิ่ม

* รูปภาพใช้เพื่อประกอบเนื้อหาเท่านั้น อาจไม่ใช่ภาพเหตุการณ์จริงหรือภาพจริงจากเรื่องในบทความ หลังถวายพระเพลิงที่กุสินารา ข่าวการปรินิพพานไปถึงเมืองต่าง ๆ คณะทูตจึงเดินทางมาขอส่วนแบ่งพระบรมสารีริกธาตุจากเจ้ามัลละผู้ครองเมือง มหาปรินิพพานสูตรเล่าว่า โทณพราหมณ์แบ่งพระบรมสารีริกธาตุออกเป็น 8 ส่วนเท่า ๆ กัน หลังเจ้ามัลละเมืองกุสินาราไม่ยอมแบ่งให้ฝ่ายอื่น เพราะเห็นว่าพระพุทธเจ้าปรินิพพานในเขตของตน เรื่อ.. ดูเพิ่ม

* รูปภาพใช้เพื่อประกอบเนื้อหาเท่านั้น อาจไม่ใช่ภาพเหตุการณ์จริงหรือภาพจริงจากเรื่องในบทความ เช้าวันหนึ่ง สิงคาลกะคหบดีบุตรออกจากกรุงราชคฤห์ เสื้อผ้าและผมยังเปียก แล้วประนมมือไหว้ทิศทั้งหกตามคำของบิดา ในสิงคาลกสูตร พระพุทธเจ้าทรงอธิบายว่าทิศทั้งหกแทนคนหกกลุ่มที่เกี่ยวข้องกับชีวิต และการไหว้ทิศคือการทำหน้าที่ตอบแทนกันระหว่างคนเหล่านั้น พระสูตรจับคู่ทิศเบื้องหน้ากับพ่อแม่ ทิศเบื้องขวากับครู ทิศเบื้อ.. ดูเพิ่ม

* รูปภาพใช้เพื่อประกอบเนื้อหาเท่านั้น อาจไม่ใช่ภาพเหตุการณ์จริงหรือภาพจริงจากเรื่องในบทความ ริมฝั่งแม่น้ำกิมิกาฬา พระเมฆิยะเห็นสวนมะม่วงงดงามน่ารื่นรมย์ จึงคิดว่าน่าจะเหมาะแก่การภาวนา เขาขอพระพุทธเจ้าไปอยู่ที่นั่น แต่เมื่อได้ไปจริง ใจกลับไม่สงบอย่างที่หวัง เมฆิยสูตรเล่าว่า ในสวนมะม่วง พระเมฆิยะถูกความคิดเรื่องกาม ความพยาบาท และการเบียดเบียนรบกวน พระพุทธเจ้าจึงตรัสถึงปัจจัย 5 อย่างที่ช่วยให้จิตพัฒ.. ดูเพิ่ม

* รูปภาพใช้เพื่อประกอบเนื้อหาเท่านั้น อาจไม่ใช่ภาพเหตุการณ์จริงหรือภาพจริงจากเรื่องในบทความ ช่างย้อมผ้าเอาผ้าเปื้อนลงอ่างสี สีจะออกมาสดใสหรือหม่น? วัตถูปมสูตรเริ่มด้วยภาพนี้ก่อนตอบเรื่องจิต พระสูตรเปรียบว่า ผ้าเปื้อนย้อมแล้วสีไม่งามเหมือนจิตที่เศร้าหมอง ซึ่งนำไปสู่ทุคติ ส่วนผ้าสะอาดย้อมแล้วสีสดใสก็เหมือนจิตที่ไม่เศร้าหมองและเปิดทางให้สุคติ เชิงอรรถฉบับมหาจุฬาฯ อธิบายว่า “ทุคติ” หมายถึ.. ดูเพิ่ม

* รูปภาพใช้เพื่อประกอบเนื้อหาเท่านั้น อาจไม่ใช่ภาพเหตุการณ์จริงหรือภาพจริงจากเรื่องในบทความ ช้างฉัททันต์มีช้างพังสองเชือกเป็นมเหสี วันหนึ่งกิ่งไม้แห้งตกใส่องค์หนึ่ง แต่อีกองค์กลับได้รับดอกไม้ ฉัททันตชาดกเล่าว่า อดีตมเหสีผู้ผูกใจเจ็บเป็นผู้ขอให้กษัตริย์เมืองพาราณสีส่งนายพรานไปเอางาช้าง นางเกิดเป็นพระธิดาในราชตระกูลมัททะชื่อสุภัททา ก่อนอภิเษกกับกษัตริย์แห่งเมืองพาราณสีและเป็นพระมเหสี นางให้กษัตริย์.. ดูเพิ่ม

* รูปภาพใช้เพื่อประกอบเนื้อหาเท่านั้น อาจไม่ใช่ภาพเหตุการณ์จริงหรือภาพจริงจากเรื่องในบทความ บนปราสาท พระราชาถามมัลลิกาว่า นางรักใครยิ่งกว่าตัวเองไหม พระนางมัลลิกาทูลว่า ไม่มีใครเป็นที่รักยิ่งกว่าตนเอง แล้วถามกลับด้วยคำถามเดียวกัน พระเจ้าปเสนทิโกศลก็ตอบว่าไม่มีเช่นกัน ต่อมาพระองค์เสด็จลงจากปราสาทไปเฝ้าพระพุทธเจ้าที่พระวิหารเชตวัน และเล่าบทสนทนานี้ให้ทรงฟัง พระพุทธเจ้าตรัสคาถาว่า แม้ค้นหาในทุกทิศก็.. ดูเพิ่ม

* รูปภาพใช้เพื่อประกอบเนื้อหาเท่านั้น อาจไม่ใช่ภาพเหตุการณ์จริงหรือภาพจริงจากเรื่องในบทความ สัลลัตถสูตรเล่าถึงคนสองกลุ่มที่ต่างเจอความเจ็บปวด แต่รับมือไม่เหมือนกัน เวทนาในพระสูตรคือความรู้สึกสุข ทุกข์ หรือเฉย ๆ คำตอบเรื่องลูกศรคือ ความเจ็บกายเป็นดอกแรก ส่วนทุกข์ใจที่ตามมาเป็นดอกที่สอง ปุถุชนผู้ไม่ได้สดับเสวยความรู้สึกทั้งทางกายและใจ เหมือนถูกยิงสองดอก ส่วนอริยสาวกผู้ได้สดับยังเจ็บกายแต่ไม่เสวยทุก.. ดูเพิ่ม

* รูปภาพใช้เพื่อประกอบเนื้อหาเท่านั้น อาจไม่ใช่ภาพเหตุการณ์จริงหรือภาพจริงจากเรื่องในบทความ คืนหนึ่งในศาลาช่างหม้อ บรรพชิตรูปหนึ่งนั่งพักอยู่ก่อนแล้ว อีกคนเข้ามาขอค้างคืน ปุกกุสาติยังไม่รู้ว่าคนแปลกหน้าคือใคร ธาตุวิภังคสูตรเล่าว่าปุกกุสาติพบพระพุทธเจ้าในศาลาช่างหม้อ และได้ฟังคำสอนเรื่องธาตุหก เขาไม่เคยเห็นพระพุทธเจ้า จึงไม่รู้ว่าคู่สนทนาคือศาสดาที่ตนศรัทธา เมื่อถูกถามว่าอุทิศตนบวชต่อใคร เขาตอบว่า.. ดูเพิ่ม

* รูปภาพใช้เพื่อประกอบเนื้อหาเท่านั้น อาจไม่ใช่ภาพเหตุการณ์จริงหรือภาพจริงจากเรื่องในบทความ วาเสฏฐะกับภารทวาชะเถียงกันว่า คนเป็นพราหมณ์เพราะชาติกำเนิดหรือเพราะความประพฤติ ทั้งคู่หาข้อยุติไม่ได้ จึงไปถามพระพุทธเจ้าในวาเสฏฐสูตร คำตอบในพระสูตรคือ ไม่ได้เรียกใครว่าพราหมณ์เพียงเพราะเกิดในตระกูลนั้น แต่พิจารณาจากการกระทำและการฝึกตน เรื่องนี้เป็นบทสนทนาในพระสูตร ไม่ใช่ผลสำรวจสังคมหรือข้อสรุปทางกฎหมายในป.. ดูเพิ่ม

* รูปภาพใช้เพื่อประกอบเนื้อหาเท่านั้น อาจไม่ใช่ภาพเหตุการณ์จริงหรือภาพจริงจากเรื่องในบทความ เด็ก ๆ ในเมืองพาราณสีเงยหน้ามอง เห็นห่านสองตัวพาเต่าลอยผ่านท้องฟ้า แล้วตะโกนเรียกจากด้านล่าง กัจฉปชาดกหมายเลข 215 เล่าว่าห่านสองตัวคาบปลายไม้คนละข้าง ส่วนเต่ากัดไม้ไว้ตรงกลาง ข้อตกลงมีข้อเดียว: เต่าต้องไม่อ้าปากระหว่างทาง เรื่องเริ่มจากเต่าที่อาศัยอยู่ในสระแห่งหนึ่งบนหิมาลัย มันเป็นเพื่อนสนิทกับห่านสองตัว .. ดูเพิ่ม

* รูปภาพใช้เพื่อประกอบเนื้อหาเท่านั้น อาจไม่ใช่ภาพเหตุการณ์จริงหรือภาพจริงจากเรื่องในบทความ ใกล้รุ่งวันหนึ่ง ฝนตกหนักที่เชตวัน พระพุทธเจ้าตรัสให้ภิกษุถอดจีวรรับฝน คนรับใช้ของวิสาขาเห็นเข้าจึงคิดว่าในวัดมีแต่นักบวชเปลือย พระวินัยหมวดมหาวรรคเล่าว่า เหตุการณ์นั้นทำให้วิสาขาขออนุญาตถวายของแก่สงฆ์ตลอดชีวิต 8 อย่าง ได้แก่ ผ้าอาบน้ำฝน มื้ออาหารต้อนรับภิกษุที่เพิ่งมาถึง มื้ออาหารสำหรับผู้ที่จะเดินทาง มื้.. ดูเพิ่ม

* รูปภาพใช้เพื่อประกอบเนื้อหาเท่านั้น อาจไม่ใช่ภาพเหตุการณ์จริงหรือภาพจริงจากเรื่องในบทความ ข้อโต้แย้งเรื่องวินัยในโกสัมพีลามจนภิกษุแบ่งเป็นสองฝ่าย และแยกกันทำกิจของสงฆ์ พระวินัยหมวดมหาวรรคเล่าว่า ความขัดแย้งเริ่มจากภิกษุรูปหนึ่งต้องอาบัติ ตอนแรกท่านยอมรับว่าทำผิด แต่เพื่อนภิกษุเห็นว่าเรื่องนั้นไม่เข้าข่ายอาบัติ ต่อมาท่านกลับยืนยันว่าไม่ได้ทำผิด ขณะที่เพื่อนภิกษุยังเห็นว่าท่านต้องอาบัติ เมื่อถูกถ.. ดูเพิ่ม

* รูปภาพใช้เพื่อประกอบเนื้อหาเท่านั้น อาจไม่ใช่ภาพเหตุการณ์จริงหรือภาพจริงจากเรื่องในบทความ หลังรับประทานอาหารมื้อใหญ่ พระเจ้าปเสนทิโกศลเสด็จไปเฝ้าพระพุทธเจ้าในสภาพอิ่มแน่นและหอบ เรื่องนี้ปรากฏในสังยุตตนิกาย SN 3.13 พระพุทธเจ้าตรัสสอนให้รู้ประมาณอาหาร แล้วพระเจ้าปเสนทิโกศลให้สุทัสสนะท่องคาถาเตือนในมื้ออาหาร ก่อนค่อย ๆ ลดปริมาณที่เสวยลง นี่คือวิธีที่เรื่องในพระสูตรเล่าว่าพระราชานำคำสอนไปใช้ ใจความ.. ดูเพิ่ม

* รูปภาพใช้เพื่อประกอบเนื้อหาเท่านั้น อาจไม่ใช่ภาพเหตุการณ์จริงหรือภาพจริงจากเรื่องในบทความ วัจฉโคตรถามพระพุทธเจ้าเรื่องความเห็นต่อโลกและชีวิต อุปมานี้ไม่ได้ชี้ว่าไฟย้ายไปที่ใด แต่บอกว่าคำถามเรื่องทิศทางใช้ไม่ได้เมื่อไฟหมดเชื้อ ในวัจฉโคตรสูตร (มัชฌิมนิกาย 72) พระพุทธเจ้าทรงยกอุปมาไฟที่ดับเพราะเชื้อหมดขึ้นมา แล้วเชื่อมกับคำถามว่าตถาคตหลังความตายมีหรือไม่มี ไม่ได้บอกว่ามีตัวตนย้ายไปอยู่แห่งหนึ่ง ก่.. ดูเพิ่ม

* รูปภาพใช้เพื่อประกอบเนื้อหาเท่านั้น อาจไม่ใช่ภาพเหตุการณ์จริงหรือภาพจริงจากเรื่องในบทความ ผังซากนาลันทาแสดงอาคารหลายกลุ่มอยู่ใกล้กัน ทั้งฐานสถูป วิหาร และศาสนสถาน UNESCO ระบุว่ามหาวิหารนาลันทาในรัฐพิหารเป็นทั้งสถาบันสงฆ์และแหล่งศึกษา มีการถ่ายทอดความรู้อย่างเป็นระบบต่อเนื่องราว 800 ปี UNESCO ยังอธิบายว่านาลันทาพัฒนาจากอารามสงฆ์เป็นแหล่งศึกษาระดับสูงของอินเดียยุคกลางตอนต้น ตัวเลขด้านเวลาในข้อมูล.. ดูเพิ่ม