ดวงจันทร์

ดวงจันทร์ไม่ได้เปลี่ยนสี แล้วทำไมควันไฟไกล ๆ ถึงทำให้มันดูแดงขึ้นได้? ภาพประกอบแนวคิด: สีของดวงจันทร์ที่เราเห็นอาจเปลี่ยนไปตามสภาพของบรรยากาศ ฝุ่น ควัน หรือหมอกที่แสงต้องเดินทางผ่าน เมื่อคืนวันที่ 28 สิงหาคม 2569 คนในภาคใต้บางพื้นที่เห็นดวงจันทร์ออกเป็น สีน้ำตาลหม่นอมแดง จนหลายคนอาจนึกว่าเกี่ยวข้องกับจันทรุปราคา แต่สมาคมดาราศาสตร์ไทยชี้แจงว่า จันทรุปราคาบางส่วนวันที่ 28 สิงหาคม 2569 ไม่สามารถสังเก.. ดูเพิ่ม

จันทรุปราคา 27–28 ส.ค. 2569 เกือบเต็มดวงแค่ไหน? ทำไมข้อมูล NASA ไม่ได้ระบุไทยในพื้นที่ชมช่วงสำคัญ ภาพ Visualization โดย NASA Scientific Visualization Studio, Visualization by Ernie Wright แสดงลำดับการเคลื่อนผ่านเงาโลก ไม่ใช่ภาพถ่ายเหตุการณ์จริง ถ้าเห็นพาดหัวว่า “จันทรุปราคาเกือบเต็มดวง” หลายคนอาจนึกว่าดวงจันทร์กำลังจะเปลี่ยนเป็นสีแดงทั้งดวง หรือเป็นปรากฏการณ์ที่มองเห็นได้จากทุกปร.. ดูเพิ่ม

* รูปภาพใช้เพื่อประกอบเนื้อหาเท่านั้น อาจไม่ใช่ภาพเหตุการณ์จริงหรือภาพจริงจากเรื่องในบทความ ขอบคุณภาพประกอบจาก https://graphic.in.th วันที่ 24 สิงหาคม 2569 ชื่อของประเทศไทยกำลังถูกพูดถึงในภารกิจอวกาศครั้งใหม่ เพราะบนยานฉางเอ๋อ 7 ของจีนมีอุปกรณ์วิทยาศาสตร์ที่ทีมคนไทยร่วมออกแบบและพัฒนาติดไปด้วย อุปกรณ์ชิ้นนี้ไม่ได้มีหน้าที่ถ่ายภาพดวงจันทร์แบบที่เราเห็นในหนัง แต่กำลังจะทำงานในวงโคจรรอบดวงจันทร์ เพื่.. ดูเพิ่ม

ดวงจันทร์ที่เราเห็นทุกคืนไม่ได้ใหญ่ที่สุดในระบบสุริยะ และไม่ได้อยู่ใกล้อันดับ 1 ด้วยซ้ำ เพราะมันอยู่เพียง อันดับ 5 เมื่อเรียงตามขนาด บทความนี้ไม่ได้จัดอันดับตามความสวย ความสำคัญ หรือจำนวนภารกิจอวกาศ แต่ใช้เกณฑ์เดียวกันทุกดวง คือ เส้นผ่านศูนย์กลางเฉลี่ย คำนวณจากข้อมูลรัศมีเฉลี่ยในตารางของ NASA/JPL แล้วปัดเป็นกิโลเมตรใกล้สุด เพื่อให้เทียบกันได้ตรงไปตรงมา อินโฟกราฟิกสร้างจากข้อมูลรัศมีเฉลี่ยของ NASA.. ดูเพิ่ม

องค์การนาซาเผยภาพถ่ายใหม่ของพื้นผิวดวงจันทร์ ซึ่งแสดงให้เห็นร่องรอยจากการพุ่งชนของ ส่วนบนหรือจรวดท่อนที่สองของ Falcon 9 ของ SpaceX หลังชิ้นส่วนดังกล่าวตกกระแทกดวงจันทร์เมื่อวันที่ 5 สิงหาคม 2026 และทำให้เกิดหลุมใหม่ขนาดประมาณ 18 เมตร สิ่งที่น่าสนใจก็คือ ครั้งนี้นักวิทยาศาสตร์รู้ทั้งต้นกำเนิดของวัตถุ ช่วงเวลาที่เกิดการชน และสามารถกลับไปถ่ายภาพบริเวณเดียวกันหลังเหตุการณ์ได้ จึงเป็นโอกาสที่หาได้ไม่บ.. ดูเพิ่ม

ภาพประกอบ: บูธ/นิทรรศการ NARIT Thailand Moonshot ในงานมหกรรมวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีแห่งชาติ 2569 — ภาพจาก Research World Thailand ช่วงนี้มีการพูดถึงคำว่า Thailand Moonshot และข่าวว่าไทยกำลังจะส่งอุปกรณ์วิทยาศาสตร์ไปดวงจันทร์พร้อมภารกิจฉางเอ๋อ 7 (Chang’e 7) ในวันที่ 24 สิงหาคม 2569 เวลาโดยประมาณ 07.00 น. ตามเวลาประเทศไทย ฟังเผิน ๆ อาจเข้าใจว่าไทยกำลังส่งยานลงจอดบนดวงจันทร์เอง แต่ข้อเท็.. ดูเพิ่ม

ดาวเคราะห์ในระบบสุริยะไม่ได้มีจำนวนดวงจันทร์ใกล้เคียงกันเลย บางดวงไม่มีบริวารแม้แต่ดวงเดียว ขณะที่ดาวเคราะห์ยักษ์ซึ่งอยู่ไกลจากดวงอาทิตย์มีวัตถุขนาดเล็กจำนวนมากซ่อนอยู่ในวงโคจรกว้างไกล จึงต้องอาศัยกล้องโทรทรรศน์ติดตามอยู่นาน คำตอบล่าสุดคือ ดาวเสาร์ ดาวเคราะห์วงแหวนดวงนี้มีดวงจันทร์ธรรมชาติที่ได้รับการยืนยันแล้ว 293 ดวง ตามข้อมูลฐานดาวบริวารขององค์การนาซาและห้องปฏิบัติการขับเคลื่อนด้วยไอพ่นในเดือน.. ดูเพิ่ม

เมื่อวันที่ 12 สิงหาคม 2569 (2026) ตามเวลาท้องถิ่น ผู้คนนับล้านในสเปนและหลายพื้นที่ของยุโรปต่างพากันออกไปตามสถานที่เปิดโล่ง จุดชมวิว และสวนสาธารณะ เพื่อรอชมปรากฏการณ์สุริยุปราคา หลายคนนำเก้าอี้พับ ร่ม หมวก น้ำดื่ม และอุปกรณ์ต่าง ๆ ไปจับจองพื้นที่ล่วงหน้า เพราะไม่อยากพลาดช่วงเวลาสั้น ๆ ที่ดวงจันทร์เคลื่อนมาบดบังดวงอาทิตย์ สุริยุปราคาเต็มดวง เกิดขึ้นเมื่อดวงจันทร์เคลื่อนมาอยู่ระหว่างโลกกับดวงอาทิตย.. ดูเพิ่ม

คำตอบคือ “ดวงจันทร์” สุริยุปราคาเกิดขึ้นเมื่อ ดวงอาทิตย์ — ดวงจันทร์ — โลก เรียงตัวอยู่ในแนวเดียวกันหรือใกล้เคียงแนวเดียวกัน โดยมี ดวงจันทร์อยู่ตรงกลาง ระหว่างดวงอาทิตย์กับโลก เงาของดวงจันทร์จึงทอดลงมายังพื้นผิวโลก และคนที่อยู่ในบริเวณเงานั้นจะเห็นดวงอาทิตย์หายไปบางส่วนหรือทั้งหมดชั่วคราว ทำไมดวงจันทร์ถึงบังดวงอาทิตย์ได้? จุดที่น่าสนใจคือ ดวงจันทร์เล็กกว่าดวงอาทิตย์มหาศาล .. ดูเพิ่ม

แค่ชื่ออาจฟรี แต่อัฐิขึ้นดวงจันทร์แตะหลักแสนคำว่า “ส่งของไปดวงจันทร์” ฟังเหมือนบริการแห่งอนาคต แต่ธุรกิจนี้มีอยู่แล้วจริง ตั้งแต่การฝากชื่อในหน่วยความจำ ส่งเส้นผม แหวน รูปถ่าย ไปจนถึงอัฐิของผู้เสียชีวิต จุดที่ทำให้ราคาต่างกันมหาศาลคือ สิ่งที่ส่งมีน้ำหนักและขนาดแค่ไหน จะไปโคจรรอบดวงจันทร์ หรือจะลงถึงพื้นผิวจริง อัฐิไปดวงจันทร์ ราคาเริ่มประมาณ 4 แสนกว่าบาท หนึ่งในบริการที่มีราคาประกาศชั.. ดูเพิ่ม

โลกไม่ได้แค่มีดวงจันทร์โคจรรอบตัวเอง แต่ยังคอยดึงมันอยู่ตลอดเวลา หลายคนอาจคิดว่าแผ่นดินไหวเป็นเรื่องที่เกิดขึ้นได้เฉพาะบนโลก แต่ความจริงแล้วดวงจันทร์ก็มีเหตุการณ์ที่นักวิทยาศาสตร์เรียกว่า Moonquakes หรือแผ่นดินไหวบนดวงจันทร์เหมือนกัน เพียงแต่ต้นเหตุแตกต่างจากโลกอย่างชัดเจน เพราะดวงจันทร์ไม่มีแผ่นเปลือกโลกเคลื่อนตัวแบบที่ทำให้เกิดแผ่นดินไหวบนโลก แรงดึงของโลกคือหนึ่งในตัวการสำคัญ ดวงจันทร์โคจรรอบโล.. ดูเพิ่ม

เงยหน้ามองท้องฟ้าคืนนี้ โลกอาจมีเพื่อนร่วมวงโคจรที่เราไม่เคยรู้ตัวก็ได้ หลายคนคุ้นเคยกับภาพของดวงจันทร์เพียงดวงเดียวที่ลอยอยู่เหนือโลกมาตลอด แต่ความจริงแล้ว นักดาราศาสตร์พบว่าโลกของเรามักมีแขกพิเศษแวะเวียนมาอยู่เป็นครั้งคราว แขกเหล่านี้คือดาวเคราะห์น้อยขนาดเล็กที่ถูกแรงโน้มถ่วงของโลกดึงเข้ามา จนโคจรรอบโลกชั่วคราว คล้ายกับกลายเป็น 'ดวงจันทร์ดวงที่สอง' แม้จะอยู่กับเราเพียงไม่นานก็ตาม มันไม่ใช่ดวงจั.. ดูเพิ่ม

ดวงจันทร์ไม่ได้โคจรอยู่ที่เดิมตลอดไปทุกปีมันกำลังค่อยๆ เคลื่อนตัวออกห่างจากโลกประมาณ 3.8 เซนติเมตร ตัวเลขนี้ฟังดูเล็กมากจนหลายคนอาจรู้สึกว่าแทบไม่มีความหมาย แต่ถ้าปล่อยให้เวลาผ่านไปเป็นหลักล้านปี ระยะห่างที่เพิ่มขึ้นจะสะสมจนเห็นความแตกต่างอย่างชัดเจน ปรากฏการณ์นี้เกิดขึ้นจริงและนักวิทยาศาสตร์สามารถวัดได้อย่างแม่นยำจากการยิงลำแสงเลเซอร์ไปยังแผ่นสะท้อนแสงที่นักบินอวกาศโครงการ Apollo นำไปติดตั้งไว้บ.. ดูเพิ่ม

ดวงจันทร์ไม่ได้ลอยอยู่เฉยๆ แต่มันกำลังตกเข้าหาโลกตลอดเวลา ฟังดูเหมือนเรื่องแปลก แต่ความจริงแล้วดวงจันทร์กำลังตกเข้าหาโลกอยู่ทุกวินาที สิ่งที่ทำให้มันไม่พุ่งชนโลกก็คือความเร็วในการเคลื่อนที่ของตัวเอง ดวงจันทร์เคลื่อนที่ไปข้างหน้าพร้อมกับถูกแรงโน้มถ่วงของโลกดึงเข้าหาศูนย์กลางอยู่ตลอด จึงเกิดเส้นทางโค้งเป็นวงโคจรแทนที่จะตกลงมาตรงๆ แรงโน้มถ่วงกับความเร็วต้องสมดุลกัน ลองนึกภาพการเหวี่ยงลูกบอลด้วยเชือก.. ดูเพิ่ม

ดวงจันทร์ใช้เวลากี่ชั่วโมงในการโคจรรอบโลก? 27.3 วัน หรือประมาณ 655 ชั่วโมง หากวัดการโคจรของดวงจันทร์เทียบกับตำแหน่งของดวงดาวที่อยู่ไกลออกไป ดวงจันทร์จะใช้เวลาประมาณ 27.32 วัน หรือประมาณ 655 ชั่วโมง ในการโคจรรอบโลกครบหนึ่งรอบ นักดาราศาสตร์เรียกระยะเวลานี้ว่า Sidereal Month ซึ่งเป็นค่าที่ใช้ในการอธิบายการเคลื่อนที่จริงของดวงจันทร์ในอวกาศ แต่ทำไมปฏิทินจึงบอกประมาณ 29.5 วัน? สาเหตุเป็นเพราะในระหว่างท.. ดูเพิ่ม

บิล เกรย์ นักดาราศาสตร์และผู้พัฒนาซอฟต์แวร์ติดตามวัตถุท้องฟ้า คำนวณว่า จรวดท่อนบนของ Falcon 9 ซึ่งถูกจัดทำบัญชีในชื่อ 2025-010D มีแนวโน้มพุ่งชนพื้นผิวดวงจันทร์ในวันที่ 5 สิงหาคม 2569 เวลาประมาณ 13.35 น. ตามเวลาประเทศไทย ข้อมูลที่เกรย์ปรับปรุงเมื่อวันที่ 17 กรกฎาคม 2569 ระบุว่า การชนอาจเกิดขึ้นราว 06.34 น. ตามเวลาสากล หรือประมาณ 13.34 น. ของประเทศไทย โดยเวลาและตำแหน่งจริงยังอาจคลาดเคลื่อนได้เล็กน้.. ดูเพิ่ม

ถ้านำแผนที่ประเทศออสเตรเลียไปวางเทียบกับดวงจันทร์ หลายคนน่าจะเดาว่าดวงจันทร์ต้องใหญ่กว่าหลายเท่า เพราะในความรู้สึกของเรา ประเทศหนึ่งเป็นเพียงพื้นที่เล็ก ๆ บนโลก ส่วนดวงจันทร์เป็นวัตถุขนาดมหึมาที่ลอยอยู่ในอวกาศ แต่ถ้าเปรียบเทียบเฉพาะความกว้าง คำพูดที่ว่าออสเตรเลียกว้างกว่าดวงจันทร์นั้นถือว่าถูก ออสเตรเลียมีระยะจากตะวันออกถึงตะวันตกเกือบ 4,000 กิโลเมตร ขณะที่ดวงจันทร์มีเส้นผ่านศูนย์กลางเฉลี่ยประมาณ.. ดูเพิ่ม

เคยสังเกตกันไหมว่าในบางค่ําคืน พระจันทร์บนท้องฟ้าดูสว่างไสวและมีขนาดใหญ่โตจนน่าแปลกใจ ราวกับว่าดวงจันทร์ขยับเข้ามาใกล้โลกเรามากกว่าปกติ หลายคนอาจจะเคยได้ยินคําเรียกปรากฏการณ์นี้ว่าซูเปอร์มูน แต่จริงๆ แล้วกลไกเบื้องหลังที่ทําให้เกิดภาพลักษณ์เช่นนี้มีที่มาที่ไปตามหลักดาราศาสตร์ที่น่าสนใจ ปรากฏการณ์นี้ไม่ได้เกิดจากดวงจันทร์ขยายขนาดขึ้นแต่อย่างใด แต่เป็นเรื่องของตําแหน่งและระยะทางล้วนๆ วงโคจรของดวงจัน.. ดูเพิ่ม

เวลาเรามองขึ้นไปบนท้องฟ้าในคืนที่ไร้เมฆ สิ่งหนึ่งที่คนมักจะสงสัยกันอยู่เสมอคือดวงจันทร์ดวงโตที่จ้องมองลงมายังโลกของเรา ทำไมมันถึงยังคงลอยเด่นอยู่ตรงนั้นมานานหลายพันปีโดยที่ไม่ตกลงมาชนกับโลกเหมือนกับลูกแอปเปิลที่หล่นจากต้นไม้ หลายคนอาจจะเคยได้ยินคำอธิบายเรื่องแรงโน้มถ่วง แต่ในความจริงแล้ว แรงโน้มถ่วงนี่แหละที่เป็นตัวการสำคัญที่ทำให้ดวงจันทร์โคจรรอบโลกอยู่ได้โดยไม่ตกตกลงมาหาเรา ก่อนอื่นต้องเข้าใจก่อ.. ดูเพิ่ม

ประโยคที่ว่า “มนุษย์สำรวจมหาสมุทรได้น้อยกว่าพื้นผิวดวงจันทร์” ฟังแล้วชวนสงสัย เพราะมหาสมุทรอยู่บนโลก ส่วนดวงจันทร์อยู่ห่างออกไปราว 384,400 กิโลเมตร แต่หากแยกความหมายของคำว่า “สำรวจ” ออกจากคำว่า “ทำแผนที่” จะเห็นว่าสิ่งที่ดูขัดแย้งนี้มีเหตุผลอยู่มาก เราไม่ได้เดินสำรวจดวงจันทร์ครบทุกตารางเมตร เพียงแต่ยานโคจรสามารถถ่ายภาพและวัดระดับพื้นผิวได้เกือบทั่วทั้งดวง ขณะที.. ดูเพิ่ม