ความเหลื่อมล้ำ

ทำไมฟิลิปปินส์ในปัจจุบันจึงยังพัฒนาไม่เทียบเท่าชาติตะวันตก ทั้งที่เคยอยู่ภายใต้การปกครองของมหาอำนาจตะวันตกยาวนานเกือบ 4 ศตวรรษ? คำถามนี้อาจดูเหมือนตอบได้ง่ายว่า ประเทศที่เคยเป็นอาณานิคมน่าจะได้รับทั้งระบบการศึกษา ภาษา โครงสร้างพื้นฐาน และแนวคิดการบริหารจากประเทศเจ้าอาณานิคม แต่ในความเป็นจริง การตกเป็นอาณานิคมไม่ได้หมายถึงการถ่ายทอดความเจริญอย่างเท่าเทียมเสมอไป หลายระบบในยุคอาณานิคมถูกสร้างขึ้นเพื.. ดูเพิ่ม

"คนรวยยิ่งรวย คนจนยิ่งจน" เป็นประโยคที่เราได้ยินกันอยู่บ่อยครั้ง ทั้งในข่าว บทสนทนา และบนโลกออนไลน์ หลายคนมองว่าประโยคนี้สะท้อนความจริงของสังคม ขณะที่บางคนมองว่าเป็นเพียงมุมมองด้านเดียว เพราะยังมีคนจำนวนหนึ่งที่เริ่มจากศูนย์แล้วสร้างตัวจนประสบความสำเร็จได้ แล้วแท้จริงประโยคนี้หมายความว่าอย่างไร และทำไมหลายสังคมยังเผชิญปัญหาความเหลื่อมล้ำทางเศรษฐกิจอยู่เรื่อย ๆ บทความนี้จะพาไปทำความเข้าใจอย่างเป็น.. ดูเพิ่ม

จากข้อมูลการสำรวจและการแจงนับประชากรคนไร้บ้านและคนเร่ร่อนทั่วประเทศ หรือ One Night Count โดยกระทรวงการพัฒนาสังคมและความมั่นคงของมนุษย์ ร่วมกับภาคีเครือข่าย พบว่า จังหวัดที่มีคนเร่ร่อนหรือคนไร้บ้านมากที่สุด มักเป็นเมืองใหญ่และพื้นที่เศรษฐกิจสำคัญของประเทศ ข้อมูลนี้สะท้อนให้เห็นว่า ปัญหาคนไร้บ้านไม่ได้เกิดจากเรื่องส่วนตัวเพียงอย่างเดียว แต่ยังเกี่ยวข้องกับค่าครองชีพ การจ้างงาน ที่อยู่อาศัย และการเข.. ดูเพิ่ม

ชีวิตคนจนเมือง ใต้เงาตึกสูงที่หลายคนมองข้าม เมืองใหญ่ไม่ได้ขับเคลื่อนด้วยตึกสูง รถไฟฟ้า ห้างหรู หรือแสงสีเพียงอย่างเดียว แต่ยังเดินหน้าด้วยแรงของผู้คนจำนวนมากที่ตื่นก่อนใคร กลับบ้านหลังใคร และทำงานหนักอยู่ในทุกมุมเมือง พวกเขาคือ “คนจนเมือง” คนที่อาจไม่ได้อยู่ในภาพโฆษณาความเจริญของเมือง แต่เป็นฟันเฟืองสำคัญที่ทำให้ชีวิตประจำวันของคนอีกจำนวนมากดำเนินต่อไปได้ คนจนเมือง ไม่ได้หมายถึงแค่คน.. ดูเพิ่ม

ฮ่องกงเป็นหนึ่งในเมืองที่คนทั่วโลกรู้จักในภาพของตึกระฟ้า ศูนย์การค้าหรู ระบบขนส่งทันสมัย และเศรษฐกิจที่แข็งแกร่ง แต่เบื้องหลังความเจริญนั้น ยังมีอีกด้านที่สะท้อนปัญหาค่าครองชีพอย่างชัดเจน นั่นคือผู้คนจำนวนหนึ่งต้องอาศัยอยู่ในพื้นที่เล็กมาก จนถูกเรียกว่า “กรงหนู” หรือ Cage Homes เรื่องนี้ไม่ใช่ภาพจากหนังไซไฟ แต่เป็นความจริงของมหานครที่มีราคาที่ดินและค่าที่อยู่อาศัยสูงมากแห่งหนึ่งของโลก.. ดูเพิ่ม

หลายคนอาจเคยคิดเล่น ๆ ว่า “ถ้าทุกคนมีเงินเท่ากัน โลกก็คงยุติธรรมกว่านี้” เพราะความเหลื่อมล้ำทางรายได้เป็นปัญหาที่พบได้ในหลายประเทศ คนบางกลุ่มมีทรัพย์สินมหาศาล ขณะที่อีกหลายล้านคนยังต้องดิ้นรนกับค่าครองชีพ อาหาร การรักษา และที่อยู่อาศัย แต่ถ้าวันหนึ่งเกิดเหตุการณ์มหัศจรรย์ขึ้นจริง ทุกคนบนโลกมีเงินในบัญชีเท่ากัน มีทรัพย์สินเท่ากัน และเริ่มต้นจากจุดเดียวกัน โลกจะน่าอยู่ขึ้นทันที หรือจะเก.. ดูเพิ่ม

1.ซูดานใต้ (South Sudan) เผชิญกับสงครามกลางเมืองที่ยืดเยื้อ ความไม่มั่นคงทางการเมือง และการพึ่งพารายได้จากน้ำมันเพียงอย่างเดียว 2.บุรุนดี (Burundi)เป็นประเทศที่ไม่มีทางออกสู่ทะเล ประชากรหนาแน่นเกินไป และพึ่งพาเกษตรกรรมแบบยังชีพเป็นหลัก 3.สาธารณรัฐแอฟริกากลาง (CAR) แม้จะมีทรัพยากรธรรมชาติ เช่น เพชรและทองคำ แต่ปัญหาความขัดแย้งระหว่างกลุ่มติดอาวุธทำให้ไม่สามารถพัฒนาเศรษฐกิจได้ 4.สาธารณรัฐประชาธิปไตยค.. ดูเพิ่ม

หน้าประวัติศาสตร์การเชื่อมโยงโลกตะวันออกและตะวันตกของสหรัฐอเมริกาถูกบันทึกไว้อย่างยิ่งใหญ่ผ่านโครงการ "First Transcontinental Railroad" แต่เบื้องหลังความสำเร็จที่น่าอัศจรรย์นี้ กลับมีหยาดเหงื่อและชีวิตของแรงงานชาวจีนนับหมื่นคนที่ถูกลบเลือนไปจากภาพแห่งชัยชนะมานานนับศตวรรษ การต่อสู้กับอุปสรรคเหนือขีดจำกัด ในช่วงกลางศตวรรษที่ 19 บริษัท Central Pacific Railroad ต้องเผชิญกับโจทย์ที่ยากที่สุด คือการวาง.. ดูเพิ่ม

สวัสดีครับ วันนี้ผมขออนุญาตออกมาพูดแบบ "ดุดันไม่เกรงใจใคร" กับมาตรการที่รัฐกำลังประโคมข่าวอย่าง "คนละครึ่งพลัส" ในฐานะคนที่เฝ้ามองเศรษฐกิจฐานรากมาตลอด ผมบอกเลยว่าการช่วยครั้งนี้มันคือการ "เกาไม่ถูกที่คัน" และอาจเป็นการซ้ำเติมความเหลื่อมล้ำให้ดิ่งลงเหวไปมากกว่าเดิมครับ! 1. คนจนจริง "ไม่มีเงินเติม" แล้วจะพลัสเพื่อใคร? วิพากษ์กันตรงๆ เลยครับ นโยบาย "คนละครึ่งพลัส" อาจจะตอบโจทย์คนชั้นกลางที่มีเงินเย็.. ดูเพิ่ม

ประเทศไทย จะเห็นได้ว่าภาพรวมเศรษฐกิจในปัจจุบันสะท้อนถึงการกระจุกตัวของทรัพย์สินที่ค่อนข้างสูง ท่ามกลางกระแสการเปลี่ยนแปลงของโลกทั้งในด้านเทคโนโลยีและสิ่งแวดล้อม โครงสร้างและความท้าทายของกลุ่มผู้มีความมั่งคั่งในไทยในปัจจุบัน ประเทศไทยมีกลุ่มผู้มีความมั่งคั่งระดับสูงหรือที่เรียกว่า Millionaires (ผู้มีทรัพย์สินเกิน 35 ล้านบาท) อยู่ประมาณ 100,000 คน โดยตัวเลขนี้มีแนวโน้มที่จะเติบโตอย่างก้าวกระโดดกว่าร.. ดูเพิ่ม

ตัวเลขทางการอาจดูต่ำ แต่ข้อมูลเงินฝากเผยความจริง คนไทยจำนวนมาก “เสี่ยงจน” มากกว่าที่คิด คนจนในไทยมีแค่ 3–4 ล้านคนจริงหรือ ถ้าดูจากตัวเลขทางการ คำตอบคือ “ใช่” ข้อมูลจาก สำนักงานสภาพัฒนาการเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ ระบุว่า ประเทศไทยมีคนอยู่ใต้เส้นความยากจนประมาณ 3–4 ล้านคน หรือราว 5% ของประชากร โดยเส้นความยากจน อยู่ที่ประมาณ 2,700–3,000 บาทต่อคนต่อเดือน ใครม.. ดูเพิ่ม

ไม่ใช่แค่ความรู้สึก แต่ข้อมูลชี้ว่า “ต้นทุนชีวิต” มีผลต่อโอกาสมากกว่าความพยายาม หลายคนเติบโตมากับความเชื่อว่า “ถ้าเราเป็นคนดี และพยายามมากพอ วันหนึ่งเราจะได้สิ่งที่คู่ควร” แต่เมื่อเข้าสู่โลกความจริง หลายคนเริ่มตั้งคำถาม ทำไมคนที่พยายามมากกว่า กลับไม่ใช่คนที่ถูกเลือก ความจริงที่เริ่มชัดขึ้น งานวิจัยด้านจิตวิทยาสังคมพบว่า “สถานะทางสังคมและเศรษฐกิจ” มีผลต่อโอกาสใน.. ดูเพิ่ม

มหากาพย์ครูอ้อย เข็มทิศชีวิต: จากครูใจดีข้างเตียงธรรมะ สู่เจ้าแม่แอปฯ พันล้าน และคำถามเรื่อง “เหยียดคนจน” ที่สังคมต้องคุยกันให้จบ ถ้าจะพูดถึงชื่อ “ครูอ้อย เข็มทิศชีวิต” หลายคนคงคุ้นภาพผู้หญิงน้ำเสียงนุ่ม ละมุน ใส่ชุดขาว พูดเรื่องพลังใจ การให้อภัย และการปล่อยวาง แต่วันหนึ่ง…ภาพนั้นก็เปลี่ยนไปแบบชนิดที่หลายคนตั้งตัวไม่ทัน เพราะการกลับมาครั้งนี้ ครูอ้อยไม่ได้กลับมาในบท.. ดูเพิ่ม

ปัญหาเรื่องความจน เป็นปัญหาเชิงโครงสร้างขนาดใหญ่ที่ต้องใช้เวลาแก้ไขและเป็นเรื่องที่ต้องถกกันระดับประเทศ วันนี้เราจะชวนมาดู 5 มิติของความจนที่ใครหลาย ๆ คนอาจยังนึกไม่ถึง หรือไม่เข้าใจ 1. ความจนด้านรายได้เมื่อรายได้ต่ำ คุณภาพชีวิตก็ต่ำ เป็นเหตุให้การเข้าถึงปัจจัยต่าง ๆ ที่จำเป็นต่อการดำรงชีวิตยากขึ้นไปอีก ยิ่งโลกพัฒนาไวเท่าไหร่ ก็ยิ่งเกิดช่องว่างกับคนกลุ่มนี้มากขึ้นไปอีก 2. ความจนด้านการศึกษาแน่นอนว.. ดูเพิ่ม

ภาพถ่ายของหญิงสาวคนหนึ่งในชุดนักโทษประหารที่ถูกบันทึกไว้เมื่อกว่า 20 ปีที่แล้ว ยังคงวนเวียนและถูกพูดถึงในโลกออนไลน์ โดยผู้คนต่างยกให้เธอเป็นหนึ่งในนักโทษประหารที่ "หน้าตาสะสวยที่สุด" เท่าที่เคยมีการบันทึกไว้ ชื่อของเธอคือ เหรินเซีย ซึ่งมีความหมายว่า “หิมะ” ในภาษาจีน เรื่องราวชีวิตของเธอคือโศกนาฏกรรมที่เริ่มต้นจากหญิงสาวในชนบทที่เต็มไปด้วยความหวัง แต่จบลงด้วยบทลงโทษขั้นสูงสุดของกฎหมายจ.. ดูเพิ่ม

การศึกษาเป็นปัจจัยที่สำคัญในการพัฒนาประชากรและสังคมของประเทศ อย่างไรก็ตาม การศึกษาในประเทศไทยยังคงมีความขัดแย้งและอยู่ในสภาวะที่ไม่สามารถพัฒนาขึ้นอย่างเต็มที่ นี่คือ 10 เหตุผลที่อาจทำให้การศึกษาไทยไม่พัฒนาสักที: 1. ระบบการศึกษาที่ไม่ควบคู่กับความเปลี่ยนแปลงในสังคม: ระบบการศึกษาอาจยังคงเหมือนเดิมและไม่สามารถทำการปรับปรุงให้เข้ากับความเปลี่ยนแปลงในสังคมและเทคโนโลยีที่เกิดขึ้น 2. ระบบการศึกษาที่ไม่ค.. ดูเพิ่ม

การพูดถึงความเหลื่อมล้ำมากขึ้นทั้งในประเทศไทยและนานาประเทศ น่าดีใจเพราะว่าความเหลื่อมล้ำเป็นปัญหาทั้งในตัวเองเพราะขัดกับหลักการพื้นฐานว่าทุกคนควรมีโอกาสชีวิตที่เท่าเทียมกัน และยังเป็นรากเหง้าของอีกหลากปัญหาตั้งแต่ปัญหาระดับโครงสร้าง เช่น ความไม่มีเสถียรภาพทางสังคมและการเมือง ประชาธิปไตยไร้คุณภาพ หรือปัญหาที่ใกล้ตัว เช่น การขายบริการทางเพศ อาชญากรรม เป็นต้น ความตื่นตัวในเรื่องนี้นำไปสู่การถกเถียงถ.. ดูเพิ่ม