การระเหย

เคยเจอไหม แดดยังพอมี ลมก็ไม่ได้หาย แต่ผ้าที่ตากกลับเหนียวชื้นอยู่นานผิดปกติ บางวันมองฟ้าแล้วรู้สึกว่าฝนน่าจะมา อีกไม่นานเมฆเริ่มหนา อากาศอบๆ เหนียวตัว แล้วเสื้อที่ตากตั้งแต่เช้ากลับไม่ยอมแห้งเสียที เรื่องนี้ไม่ได้เกิดจากผ้ารู้ว่าฝนกำลังจะตก แต่เกิดจาก อากาศรอบตัวมีไอน้ำอยู่มากขึ้น จนรับน้ำจากผ้าเพิ่มได้ช้าลง ตัวสำคัญคือสิ่งที่เรียกว่า “ความชื้นสัมพัทธ์” ความชื้นสัมพัทธ์ หรือ Relative .. ดูเพิ่ม

ทำไมเวลา “ล้างจาน” น้ำร้อนถึงช่วยให้จานแห้งเร็วกว่า ทั้งที่อุณหภูมิห้องเท่ากัน? เคยสังเกตไหมครับ เวลาล้างแก้วหรือจานด้วยน้ำอุ่นหรือน้ำร้อน แล้วนำไปวางบนตะแกรง บางครั้งแทบไม่ต้องเช็ด ทิ้งไว้ไม่นานหยดน้ำบนผิวก็ค่อย ๆ หายไป ขณะที่ภาชนะที่ล้างด้วยน้ำเย็นอาจยังมีน้ำเกาะอยู่มากกว่า ฟังดูแปลก เพราะสุดท้ายจานทั้งสองใบก็ตั้งอยู่ในห้องเดียวกัน อากาศรอบตัวก็มีอุณหภูมิเท่ากัน แล้วทำไมจานที่เพิ่งผ่.. ดูเพิ่ม

ถ้าย้อนภาพบ้านไทยไปสักหลายสิบปีก่อน โดยเฉพาะต่างจังหวัด สิ่งหนึ่งที่เคยเห็นกันจนชินคือหม้อดินเผาใบอวบตั้งอยู่หน้าบ้าน บางบ้านมีฝาปิดเรียบร้อย มีกระบวยวางข้างๆ ใครเดินผ่านมาร้อนจัด เหนื่อยจากทุ่งนา ปั่นจักรยาน หรือเดินทางไกล ก็แวะตักน้ำดื่มได้โดยไม่ต้องซื้อ ไม่ต้องเคาะประตูเรียกเจ้าของบ้าน ของธรรมดาใบนี้มีเรื่องน่าสนใจซ่อนอยู่สองชั้น ชั้นแรกคือภูมิปัญญาทำให้น้ำเย็นโดยแทบไม่ต้องใช้อะไรเลย ส่วนอีกชั.. ดูเพิ่ม

ตอนหลับ บ้านไม่ได้หยุดนิ่งน้ำกำลังหายไปจากผ้า ไปเกาะท่อแอร์ กลายเป็นน้ำแข็ง และบางส่วนข้ามขั้นเป็นไอแบบเงียบๆ ตื่นเช้ามาแล้วเห็นน้ำหยดจากท่อแอร์ ผ้าเช็ดตัวแห้งขึ้น กระจกรถมีเม็ดน้ำ หรือก้อนน้ำแข็งเก่าดูเล็กลง สิ่งเหล่านี้ไม่ได้เกิดขึ้นแบบลึกลับเลย ทั้งหมดคือ การเปลี่ยนสถานะของสสาร ที่ทำงานต่อเนื่อง แม้ในห้องจะมืดและคนบนเตียงไม่รู้สึกตัวสักนิด 1. ไอน้ำในห้องกำลังกลายเป็นหยดน้ำในเครื่องปรับอากาศ ตอ.. ดูเพิ่ม

แปะแล้วเย็นทันที แต่ความเย็นนั้นไปถึงไข้ในร่างกายแค่ไหน? ภาพคุ้นตาเวลาใครสักคนตัวร้อน คือหยิบแผ่นเจลสีฟ้าออกจากซองแล้วแปะลงกลางหน้าผาก ความรู้สึกเย็นเกิดเร็วมาก จนอดคิดไม่ได้ว่าแผ่นบางๆ นี้กำลังดูดความร้อนออกจากหัวเหมือนฟองน้ำดูดน้ำอยู่หรือเปล่า คำตอบคือ มันรับความร้อนจากผิวจริง แต่ไม่ได้ดูดไข้ทั้งร่างกายออกไปตัวแผ่นส่วนใหญ่เป็นไฮโดรเจล หรือโครงข่ายพอลิเมอร์ที่กักน้ำไว้ได้เยอะ พอแนบกับผิว ความร้อ.. ดูเพิ่ม

วงสีน้ำตาลที่ไม่ได้เกิดจากกาแฟแห้งเฉย ๆ วางแก้วกาแฟไว้บนโต๊ะไม่กี่นาที พอยกขึ้นอาจเจอวงสีน้ำตาลเข้มล้อมรอบพื้นที่ตรงกลางที่ดูจางกว่า บางครั้งเกิดจากหยดกาแฟที่ไหลลงมาตามผิวแก้ว บางครั้งเป็นหยดเล็ก ๆ ที่กระเด็นระหว่างชงหรือริน หากปล่อยให้แห้งเอง คราบมักไม่กระจายสีเสมอกัน แต่กลับไปรวมตัวแน่นตรงขอบ จนดูเหมือนมีใครใช้ปากกาสีน้ำตาลวาดวงไว้ ปรากฏการณ์นี้เรียกว่า ปรากฏการณ์วงแหวนกาแฟ เรื่องนี้ไม่ได้เกิดเ.. ดูเพิ่ม

ในช่วงที่ผ่านมา Los Angeles Department of Water and Power ได้ปล่อยลูกบอลพลาสติกสีดำจำนวน 96 ล้านลูกลงในอ่างเก็บน้ำที่ Van Norman Complex ในเมือง Sylmar ซึ่งกระจายอยู่ในชั้นหนาซึ่งครอบคลุมพื้นที่ 175 เอเคอร์ทุกตารางนิ้ว พื้นผิว ลูกบอลขนาด 4 นิ้วถ่วงน้ำหนักด้วยน้ำด้านในเพื่อให้อยู่ในที่ ลูกบอลป้องกันน้ำจากฝุ่นละอองฝนนกและสัตว์ป่าและปฏิกิริยาทางเคมีที่เกิดจากดวงอาทิตย์ นอกจากนี้ยังคาดว่าจะช่วยประหยัด.. ดูเพิ่ม